Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “OECD 2026 Marifetler Zirvesi”nde konuştu. İstanbul’da memleketler arası kuruluş temsilcilerini ve bakanları ağırlamaktan duyduğu memnuniyeti lisana getirerek başlayan Erdoğan’ın konuşmasından satır başları:
“Sizlerin de takip ettiği üzere dünyamız; teknolojinin ve yapay zekanın öncülüğünü yaptığı keskin bir dönüşüm sürecinden geçiyor. Bu değişimin insanlığa neler kazandırdığının, neler kaybettirdiğinin hesabını elbette akademisyenlerimiz çok boyutlu bir formda yapmaktadır. Lakin şunu hepimiz çok net biçimde görebiliyoruz; önüne çıkanı sürükleyen bu değişim dalgasını durdurmak, değişime set çekmek mümkün değil. Ama değişimi hakikat okumak, hakikat yönlendirmek ve sağlıklı bir biçimde yönetmek bizim elimizdedir. Dahası bu, biz karar alıcıların asli görevlerinden biridir.”
‘ÜRETİM BİÇİMLERİ DEĞİŞİYOR’
“Teknolojide yaşanan gelişime paralel olarak üretim biçimleri değişiyor, meslekler dönüşüyor, birtakım işler kararını yitirirken yeni iş alanları ortaya çıkıyor. İçinde bulunduğumuz periyotta ülkelerin muvaffakiyetini belirleyecek ögenin beşeri sermayelerin niteliği olacağı anlaşılıyor.”
“Uluslararası araştırmalar OECD ülkelerinin büyük kısmında çalışma çağındaki nüfusun daraldığını gösteriyor. Nüfusumuz giderek yaşlanırken iş gücü piyasalarımız yeni baskılara, yeni meydan okumalara maruz kalıyor. Dijital ve yeşil dönüşüm, maharet talebinin niteliğini de kökten değiştiriyor. Birtakım bölümlerde kaçınılmaz olarak iş gücü talebi azalırken yeni istihdam alanlarında çalışacak işçi bulmakta zorluk çekiliyor. Bunu ülkemiz dahil tüm ekonomiler farklı seviyelerde deneyim etmektedir.”
‘KARANLIK FABRİKA YAYGINLAŞIYOR’
“Bakınız şurası son derece dikkat caziptir; global robot piyasasının şu anki 100 milyar dolar düzeyinden 2050’ye kadar 25 trilyon dolarlık bir pazara dönüşeceği öngörülüyor. Kimi ülkelerde ismine ‘karanlık fabrika’ denilen büsbütün otomasyona dayalı üretim tesisleri süratle yaygınlaşıyor. Yapay zekanın talimat verdiği, robotların uyguladığı, hasebiyle üretim süreçlerinin çabucak hiçbir basamağında insan ögesinin olmadığı bu yeni durumun nasıl yönetileceği büyük bir muamma olarak önümüzde duruyor.”
“Sadece karanlık fabrika gerçeğine bakmak bile iş gücü açısından sanayi ihtilaline benzeri bir değişim dalgasıyla karşı karşıya olduğumuzu görmek için ziyadesiyle kafidir.”
‘EĞİTİM ÖNCELİKLİ MESELEDİR’
“Şüphesiz eğitim, her alanda olduğu üzere bu süreçte de öncelikli problemdir. Bilginin bir ülke, bir şirket yahut bir şahıs için en büyük güç kaynaklarından biri olduğunun hepimiz farkındayız. Fakat yeniliğini kaybetmiş ya da pratiğe dönüşmeyen bilgi, sahibi için yüktür. Bilgiye sahip olmak kadar onu işlemek, kullanmak, dönüştürmek ve yeni durumlara uyarlamak da büyük ehemmiyet arz ediyor.”
‘EĞİTİM HAYATA YAYILDI’
“Burada şu çarpıcı gerçeğe dikkatlerinizi çekmek istiyorum; OECD’nin yaptığı değerlendirmelere nazaran birçok ülkede öğrencilerin temel hünerlerinde gerileme yaşanmakta, öğretmen iş gücü yaşlanmakta, eğitim sistemlerinin tekrar şekillendirilmesine gereksinim duyulmaktadır. Bizler artık öğrenmenin okul sıralarında başlayıp diploma ile tamamlandığı bir periyotta yaşamıyoruz. Tam bilakis günümüzde öğrenme; hayatın tamamına yayılmış dinamik bir süreci tabir ediyor.”
‘İNSANLAR İŞ HAYATINDA DAHA ÇOK KALACAK’
“Nazarı dikkate alınması gereken bir başka konu şudur; 2030’da dünya nüfusunun beşte birinin 60 yaş ve üstü bireylerden oluşacağı, 2050’de ise bu oranının dörtte biri bulacağı varsayım ediliyor. Münasebetiyle beşerler iş hayatında her geçen yıl geçmişe kıyasla daha uzun müddet kalacak demektir. Bir de buna çok bireyselleşmeyi, klasik aile yapısının çözülmesini, ‘her koyun kendi bacağından asılır’ kelamında beden bulan bencilliğin giderek daha fazla kabul görmesini eklediğimizde karşımıza önemli bir sorun çıkıyor.”
“Hamdolsun ülkemiz bu mevzuda dünyanın pek çok ülkesine kıyasla çok güzel bir yerdedir. Aile bağlarımızın hala canlı olması, yardımlaşma ve dayanışma kültürünün hala güçlü olması bize değerli bir avantaj sağlamaktadır. Buna karşın bir taraftan toplumun temeli olan aile kuruluşunu çeşitli projelerle güçlendirirken öteki taraftan da dünyanın en kapsamlı toplumsal güvenlik sistemiyle kimseyi dışarıda bırakmamaya itina gösteriyoruz.”
‘YETİŞKİNLERİN MARİFETLERİNİ GÜNCELLEMESİ HAYATİ ÖNEMDE’
“Üzerine titrediğimiz konulardan biri de yetişkinlerin eğitimidir. Yetişkinlerin hünerlerini güncellemesi, yeni alanlarda yetkinlik kazanması ve değişime ahenk sağlayabilmesi hepimiz için kritik kıymettedir. Esnek eğitim modelleri, meslek rehberliği sistemleri ve patronlarla kurulan faal iştirakler iş gücü piyasalarında belirleyici olacaktır. Daha açık bir tabirle hayat uzunluğu öğrenme yalnızca bireylerin mesleklerini değil, ülkelerin rekabet gücünü de belirleyecektir. Kapalı kalan yeteneklerin ortaya çıkarılması ise günümüzde ekonomik bir gereksinim olduğu ölçüde tıpkı vakitte ahlaki bir sorumluluktur.”
Ayrıntılar geliyor…
