Partisinin TBMM’deki haftalık küme toplantısında konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, aşikâr bir kesim tarafından daima dillendirilen “Araplar bizi sırtımızdan hançerledi” telaffuzunun gerçeği yansıtmadığını söz etti.
“O PALAVRASI EN BARİZ DEŞİFRE EDEN ÖRNEK…”
“Bugün tarihimizin iftihar vesilelerinden biri olan Kut’ül-Amare zaferinin 110’uncu yıl dönümünü idrak ediyoruz” diyerek kelama başlayan Erdoğan, “Bu zafer, Çanakkale ile birlikte süper bir zaferdir. Zaferin bir öteki istikameti aşikâr kesitler tarafından şimdilerde tekrar köpürtülen ‘Birinci Dünya Savaşı’nda Araplar bizi sırtımızdan hançerledi’ palavrasını deşifre eden en bariz örneklerden biri olmasıdır. Kut halkı Osmanlı ordusunun bir kesimi üzere hareket ederek, kuşatmaya takviye olup pek çok şehit vermişti. Bu zafer, Türk-Kürt-Arap ittifakının ne kadar stratejik değerde olduğunu bizlere yine hatırlatmaktadır” dedi.
“KARDEŞLİĞİ YÜCELTMEK MECBURİYETİNDEYİZ”
Açıklamasının devamında birlik-beraberlik vurgusu yapan Erdoğan, “Coğrafyamızı kana boğmaya çalışanların karşısında en sağlam direnç çizgimiz birbirimize kenetlenmemizdir. Kökenlerimiz farklı olabilir, hayat üsluplarımız, fikir dünyamız, siyasi görüşlerimiz farklı olabilir… Bunların hepsi bizi bölen değil, beşeri ve fikri zenginliklerimizi yansıtan kıymetlerdir. Şu sancılı periyotta köken ve mezhep farklılıklarımızı bir yana bırakıp daima birlikte kardeşliği yüceltmek mecburiyetindeyiz. Sonlarımızın ötesinde de kardeşliğin, bilhassa lisanıyla konuşmak, barış bildirilerimizi güçlü biçimde vermek durumundayız. Tüm takımlarımızla bunun uğraşını yürütüyoruz” sözlerini kullandı.
PEKİ NEDİR BU KUT’ÜL-AMARE ZAFERİ?
Uzun yıllar tarih anlatılarında gereğince yer bulamayan Kut’ül-Amare Zaferi, eğitim müfredatlarında da hudutlu halde ele alındı. Ortaöğretim tarih kitaplarında çoklukla İngilizlerin Bağdat’ı ele geçirmesiyle birlikte anılan bu süreçte, Kut’ta yaşanan büyük yenilgi birden fazla vakit ikinci planda kaldı. Son yıllarda ise bu zaferin yine hatırlanması tarafında adımlar atıldı.
İNGİLİZLERİN IRAK HAREKATI
Birinci Dünya Savaşı’nın başında İngiltere, Osmanlı Devleti’ne savaş ilan ettikten sonra Şattü’l-Arap bölgesinden Irak’a çıkarma yaptı. Gaye, petrol alanlarını denetim altına almak ve Bağdat’ı ele geçirmekti. Bölgede Osmanlı kuvvetlerinin hudutlu olması nedeniyle İngiliz birlikleri süratle ilerledi ve Kurna’ya kadar ulaştı.
Osmanlı kuvvetleri, Binbaşı Süleyman Askerî komutasında gönüllüler ve aşiret güçleriyle direniş gösterdi. Lakin Şuayyibe’de alınan yenilginin akabinde Süleyman Askerî’nin hayatına son vermesi, cephedeki zorlukları gözler önüne serdi.
ARAP VE KÜRT AŞİRETLERİN DESTEĞİ
İngilizlerin ilerleyişi sırasında kimi Arap aşiretleri İngilizlerle iş birliği yapsa da, çok sayıda Arap ve Kürt aşireti Osmanlı ordusunun yanında yer aldı. Zübeyd, Düleym, Şemmar, Aneze ve Müntefik üzere Arap aşiretlerinin yanı sıra Talabani, Zengene ve Berzenci üzere Kürt aşiretleri de Osmanlı saflarında savaştı.
Bu süreçte hem Sünni hem de Şii ulema tarafından Osmanlı Devleti’nin yanında savaşılması tarafında fetvalar verilmesi, gayretin yalnızca askeri değil, dini ve toplumsal boyutunu da ortaya koydu.
KUT’ÜL-AMARE’DE KUŞATMA
1915 yılında Selman-ı Pâk Muharebesi’nde İngilizler ağır mağlubiyet aldı ve Kut’ül-Amare’ye çekildi. Osmanlı ordusu, Halil Paşa komutasında bölgeyi kuşatma altına aldı. Yaklaşık beş ay süren kuşatma boyunca İngilizler dışarıdan takviye almaya çalışsa da Osmanlı birlikleri yardım kuvvetlerini tekraren geri püskürttü.
Havadan yapılan ikmal teşebbüsleri yetersiz kalırken, son yardım teşebbüsü olan Julnar gemisinin Osmanlı kuvvetlerinin eline geçmesi kuşatmanın seyrini değiştirdi.
İNGİLİZLER TESLİM OLDU
Açlık ve yetersizlik nedeniyle güç duruma düşen İngiliz ordusu, sonunda teslim olmak zorunda kaldı. 29 Nisan 1916’da Halil Paşa komutasındaki Osmanlı birlikleri Kut’ül-Amare’ye girerek büyük bir zafer kazandı. Teslim olan İngiliz kuvvetleri ortasında 6 general, 476 subay ve 13 bini aşkın asker bulunuyordu.
Bu mağlubiyet, İngiliz askeri tarihi açısından büyük bir kırılma olarak değerlendirildi. Gerçekten birtakım kaynaklarda Kut’ül-Amare, İngiltere’nin en ağır mağlubiyetlerinden biri olarak tanımlandı.
