Macaristan’da 12 Nisan’daki parlamento seçimlerinde Tisza Partisi’nin zaferiyle iktidar değişti. Eski başbakan Viktor Orban’ın 16 yıllık iktidarını sona erdiren Péter Magyar, yeni hükümeti kurmaya hazırlanırken yaptığı bir atamayla tartışmaların odağına yerleşti.
Magyar, toplumsal medya hesabından yayımladığı videoda, Adalet Bakanlığı görevine kız kardeşi Anna Ilona’nın eşi olan hukukçu Márton Mellethei-Barna’yı getireceğini duyurdu.
Karar, bilhassa seçimlerde iktidarı kaybeden Fidesz cephesinden sert tenkitler aldı. Atama, Macar kamuoyunda hükümet içindeki aile bağları ve “nepotizm” tartışmalarını alevlendirdi.
“ÜLKEYİ TEKRAR RAYINA OTURTMAMIZ GEREKİYOR”
Magyar, yaklaşık altı dakikalık görüntü açıklamasında yeni hükümetin önceliklerini anlattı.
“Ülkemizi yine rayına oturtmamız, AB fonlarını geri getirmemiz, ekonomiyi canlandırmamız ve kamu hizmetlerini güzelleştirmemiz gerekiyor” diyen Magyar, geçmiş periyotların yaralarının sarılması, Macar ulusunun tekrar birleştirilmesi ve eski rejimin cürümlerini işleyenlerin adalet önüne çıkarılmasının da öncelikleri ortasında olduğunu söyledi.
Magyar, Adalet Bakanlığı için Márton Mellethei-Barna’yı, İçişleri Bakanlığı için ise Gábor Pósfai’yi aday gösterdiğini açıkladı.
“CİDDİ BİR İKİLEM YARATTI”
Magyar, Mellethei-Barna’nın kız kardeşiyle evli olmasının kendisi açısından “ciddi bir ikilem” yarattığını kabul etti.
Aile bağlarına yönelik tasaların “anlaşılabilir” olduğunu belirten Magyar, buna karşın kararının liyakate dayandığını savundu.
Magyar, atamasını şu sözlerle savundu:
“Onu uzun vakittir tanıyorum. Kararım onun hazırlıklı oluşuna ve hukukun üstünlüğüne olan bağlılığına dayanıyor. Bu bir siyasi hesap değildi. Öncelikle şunu sordum: Meselesiz çalışacak ve insancıl bir Macaristan programını en hazırlıklı, en dürüst biçimde kim temsil edebilir?”
Magyar ayrıyeten, Mellethei-Barna’nın çalışmalarının “mümkün olan en şeffaf şekilde” yürütülmesini ve tüm kararlarının açık olmasını bilhassa önemsediğini belirtti.
“YURT İÇİ VE MİLLETLERARASI MESLEĞİ TARTIŞMASIZ”
Márton Mellethei-Barna’nın hukukçu olduğu ve Magyar’la üniversite yıllarından tanıştığı belirtildi. Mellethei-Barna, 2020’de kurulan Tisza Partisi’nin kurucu 10 üyesinden biri olarak partide hukuk yöneticiliği görevini yürüttü.
Parti içinde hukuk uzmanlığı gerektiren çeşitli vazifelerde bulunan Mellethei-Barna, alt ünitelerin başkanlığını üstlendi ve 2024 Avrupa Parlamentosu seçimleri sırasında Ulusal Seçim Komitesi’nde Tisza Partisi temsilcisi olarak misyon yaptı.
Magyar, kayınbiraderi için şu tabirleri kullandı:
“Geleceğin adalet bakanının yurt içi ve memleketler arası mesleği, yüksek nitelikli çalışmaları ve vizyonu tartışmasızdır.”
Magyar, Mellethei-Barna’nın hareketin başından itibaren rejim değişikliği gayesi doğrultusunda kıymetli rol oynadığını da söyledi.
KIZ KARDEŞİ HAKİMLİKTEN AYRILACAK
Magyar, güçler ayrılığına gölge düşmemesi için daha evvel hakim olarak misyon yapan kız kardeşi Anna Ilona’nın yargıdaki vazifesinden uzaklaştırılacağını açıkladı.
Macar önder, bu adımı mümkün çıkar çatışmalarına karşı alınacak tedbirlerden biri olarak sundu.
“FİDESZ’İN YIKIMINI ONARACAK”
Magyar, seçim kampanyasını Macar siyasetini temizleme ve Orban periyodunda zayıfladığı belirtilen denge-denetleme sistemlerini yine kurma vaadi üzerine yürüttü.
Orban’ın partisi Fidesz’in hukuk devletini tahrip ettiğini ve yasa önünde eşitliği fiilen ortadan kaldırdığını söyleyen Magyar, bu nedenle Adalet Bakanlığı için en güçlü ismin Mellethei-Barna olduğunu savundu.
BRÜKSEL’LE YENİ SAYFA
Yeni hükümetin öncelikleri arasında Avrupa Birliği ile ilgileri onarmak da bulunuyor.
Magyar, çarşamba günü Brüksel’de Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile bir ortaya geldi. Görüşmede, yolsuzluk ve hukuk devleti tasaları nedeniyle dondurulan milyarlarca euro’luk AB fonlarının hür bırakılmasına yönelik adımlar ele alındı.
Macaristan’ın, pandemi sonrası ekonomik dayanak için ayrılan yaklaşık 10 milyar euro’luk kaynağı kaybetme riski bulunduğu, ağustos ayına kadar muahede sağlanamazsa bu durumun nihaileşebileceği belirtiliyor.
“AB FONLARI MACARİSTAN’A AKMAYA BAŞLAYACAK”
Macaristan, Avrupa Komitesi tarafından düşük faizli kredilerle finanse edilmesi planlanan yaklaşık 16 milyar euroluk “SAFE” isimli savunma planı için onay bekleyen tek AB ülkesi pozisyonunda.
Brüksel’in, genel seçim sonuçlarını beklediği için bu bahisteki kararını ertelediği belirtiliyor.
Magyar ise “AB fonlarının yakında Macaristan’a akmaya başlayacağını” söyledi. Yeni başbakan, hukuk devleti reformlarıyla ilişkili bu kaynakların ülkenin ulusal çıkarları değerine olmayacağını vurguladı.
UKRAYNA İÇİN DE BİLDİRİ VERDİ
Magyar, bu hafta Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy ile görüşme teklifinde bulunarak iki ülke bağlarında “yeni bir sayfa açma” daveti yaptı.
Bu ileti, Orban devrinde Kiev ile yaşanan gerginliklerden farklı bir çizgiye işaret etti.
Orban idaresi, Macaristan’ın veto yetkisini kullanarak Ukrayna’ya mali yardımları geciktirmiş ve Ukrayna’nın AB üyelik sürecini engellemişti.
Magyar, toplumsal medya paylaşımında, Ukrayna’nın Macar çoğunluklu Berehove kentinde haziran başında sembolik bir görüşme gerçekleştirmeyi planladığını duyurdu.
9 MAYIS’TA VAZİFEYE BAŞLAYACAK
Péter Magyar’ın yeni hükümetinin 9 Mayıs’ta misyona başlaması bekleniyor.
Aynı gün Avrupa Günü olarak kutlanıyor. 9 Mayıs, Avrupa Birliği’nin temellerini atan 1950 tarihli Schuman Bildirgesi’nin yıl dönümü olarak kabul ediliyor.
