Kadıköy kıyısına yapılacak cami ve otopark inşaatıyla ilgili açıklama yapan bölge sakinleri, “Bu proje, gereksinimden değil, ideolojik simgeleştirme ve kültürel hegemonya kurma hedefinden kaynaklanmaktadır” dedi. Bölgede yürüme aralığında 6’dan fazla cami bulunduğunu anımsatan Kadıköylüler, “İktidar, fakirleştiren siyasetlerini cami kılıfıyla örtmeye çalışıyor. Türkiye derin bir ekonomik kriz yaşarken, personeller, emekliler, fakirler açlık sonunun altında fiyatlarla geçinemezken, iktidar kamu kaynaklarını devasa şov projelerine aktarmaktadır. Ekonomiyi yönetememenin yarattığı meseleler, halkı kutuplaştırmak isteyen projelerle perdelemeye çalışılmaktadır” görüşünü lisana getirdi.
Kadıköy sakinleri, kıyıya yapılacak cami ve otopark inşaatıyla ilgili Kadıköy İskele’de “Kadıköy’üme Dokunma” hareketi yaptı. “Rıhtıma devasa cami projesi muhtaçlık değil, kent suçudur” pankartı açılan aksiyonda “Yaşamıma, parkıma, yeşilime dokunma”, “AKP elini Kadıköy’den çek” sloganları atıldı. Burada yapılan açıklamada, inşaat sürecine ait şu bilgilere yer verildi:
“Kadıköy, son yıllarda iktidarın sembolik alanları dönüştürme siyasetlerinin en son amacı haline gelmiştir. Kalamış Marina, Kalamış Park, Söğütlüçeşme, Haydarpaşa, Kuşdili Çayırı, Meydan Proje uygulamaları derken artık de Rıhtım’da devasa bir cami projesi dayatılmaktadır. Kamu faydası, laiklik unsuru, bilimsel datalar ve kent halkının iradesi yok sayılarak başlatılan bu proje, yargı süreci devam ederken fiilen hızlandırılmış, alan tahliye edilmiş ve iktidar tarafından çarçabuk kurulan bir cami yaptırma derneği eliyle inşaat yeri hazırlanmıştır.
“İKTİDAR, YARGI KARARLARINI BEKLEMEDEN SÜRECİ HIZLANDIRMIŞTIR. BU, HUKUK DEVLETİ UNSURUYLA BAĞDAŞMAYAN BİR KEYFİLİKTİR”
Proje, Diyanet İşleri Başkanlığı’nın talebiyle başlatılmış; İstanbul 3. Yönetim Mahkemesi tarafından iptal edilmesine karşın İstanbul Bölge Yönetim Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi 15 Aralık 2025’te bu kararı bozmuştur. Kadıköy Belediyesi ve Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi kararı Danıştay’a taşımıştır. Lakin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Danıştay kararını beklemeden ‘ibadethane planını’ muhafaza heyetinden geçirip parseli belirlemiş ve mevcut otoparkı tahliye ettirmiştir. İktidar, yargı kararlarını beklemeden, kamuoyu oluşturmak için acil halde cami derneği kurarak süreci hızlandırmıştır. Bu, hukuk devleti prensibiyle bağdaşmayan bir keyfiliktir.
“BU PROJE BİREBİR VAKİTTE LAİKLİĞE AÇIK BİR SALDIRIDIR”
Asıl maksat laik hayat kültürünü baskılamaktır. Kadıköy, yıllardır özgürlükçü ve laik hayat kültürünün en güçlü temsilcilerinden biri olmuştur. Lakin bu proje, yalnızca bir imar müdahalesi değil, kamusal alanların dinî siyasal sembollerle örülü bir halde dönüştürülmesi teşebbüsüdür. Devletin dini simgelerle kent siluetini yine inşa etmesi, halkın ortak kullanımındaki alanları belli bir inanç anlayışının inhisarına bırakması, Anayasa’nın laiklik unsuruyla direkt çelişmektedir. Kadıköylüler olarak bizler, devletin bir inancı oburlarının üzerinde konumlandırmasına, kamusal alanı dinselleştirerek halkın farklı ömür biçimlerini dışlamasına itiraz ediyoruz. Bu proje tıpkı vakitte laikliğe açık bir taarruzdur.
İktidar, fakirleştiren siyasetlerini cami kılıfıyla örtmeye çalışıyor. Türkiye derin bir ekonomik kriz yaşarken, çalışanlar, emekliler, fakirler açlık sonunun altında fiyatlarla geçinemezken, iktidar kamu kaynaklarını devasa şov projelerine aktarmaktadır. Eğitim, sıhhat, barınma üzere temel muhtaçlıklar varken, halka ‘cami’ telaffuzuyla sunulan bu projeler aslında siyasi rant hedeflemektedir. Ekonomiyi yönetememenin yarattığı problemler, halkı kutuplaştırmak isteyen projelerle perdelemeye çalışılmaktadır. Kadıköy halkının iradesine, hayat usulüne ve kamusal alanına yapılan bu müdahale, tüm İstanbulluların ortak problemidir. İktidarın asıl amacı kentin gericileştirilmesi olduğu kadar birebir vakitte ranta açılmasıdır. Lakin tüm bu adımlar bilimsellikten büsbütün uzaktır, gerçek ihtiyaçlara yanıt vermemektedir dolayısıyla halka zerre faydası yoktur.
“BURASI, KADIKÖY, ÜSKÜDAR, ATAŞEHİR VE MALTEPE GİBİ 4 İLÇENİN ATIK SULARININ ARITILMASI GEREKEN KRİTİK BİR ALTYAPI ALANIDIR”
Proje alanı aslında İSKİ arıtma tesislerinin rezerv alanıdır. 2009 tarihli metropolitan planda ‘Kentsel ve Bölgesel Yeşil ve Spor Alanı’ olarak tespit edilen, biyolojik arıtma tesisi için ayrılmış bu bölge, belirlenmiş fonksiyonundan çıkarılmak istenmektedir. Oysa burası, Kadıköy, Üsküdar, Ataşehir ve Maltepe gibi 4 ilçenin atık sularının arıtılması gereken kritik bir altyapı alanıdır. Buraya yapılacak devasa inşaat, arıtma tesisi ihtiyacını ortadan kaldırmayacağı gibi, halk sağlığını doğrudan tehdit eden bir körleşmeye yol açacaktır. İSKİ’nin rezerv alanında, arıtma tesisi dışında herhangi bir yapılaşmaya izin verilmesi kabul edilemez.
Ayrıca 33 bin metrekarelik inşaat, dev bir beton ve metal yüzey oluşturacak; kentsel ısı adası etkisiyle çevre mahallelerde sıcaklık farkını artırarak kalp, astım gibi kronik hastalıkları tetikleyecek, bebek ve gebe sağlığını olumsuz etkileyecektir. Kentte nefes alacak alan yokken betonlaşmayı büyütmek akıl ve bilimle bağdaşmaz.”
“PROJENİN YAPILMAK İSTENDİĞİ ALANIN TAMAMI DOLGU ZEMİNDİR”
Deprem riskinin de yok sayıldığı belirtilen açıklamada, şöyle dendi:
“Projenin yapılmak istendiği alanın tamamı dolgu zemindir. Deprem anında sıvılaşma riski taşıyan bu zemine, 80 metrelik minareler, 51 metrelik kubbe gibi devasa bir yapı inşa edilmesi planlanmaktadır. Jeolojik etütler, sağlam zemine ulaşmanın çok zor ve pahalı olduğunu, böyle bir yapının can ve mal güvenliğini ciddi şekilde tehdit edeceğini ortaya koymaktadır. Depremini bekleyen İstanbul’da, güvenli yapı stoku oluşturulması gerekirken, bilim dışı projelerle halkın yaşamını riske atmak kabul edilemez. ‘Otopark da yapacağız’ diye sunulan proje trafik sorununu ve ulaşım keşmekeşini büyütecektir. Proje kapsamında 1242 araç kapasiteli bir yer altı otoparkı planlanmaktadır. Halihazırda vapur, metrobüs, otobüs ve tren hatlarının kesiştiği en yoğun ulaşım noktalarından biri olan Kadıköy Rıhtımı’na, trafik analizi yapılmadan böyle bir otopark eklenmesi, bölgeyi tam bir ulaşım keşmekeşine sürükleyecektir. İhtiyacımız olan, trafik yoğunluğunu artıran otoparklar değil, insan odaklı, yaya öncelikli, denizle bütünleşen kamusal meydanlardır.
“BU PROJE, İHTİYAÇTAN DEĞİL, İDEOLOJİK SİMGELEŞTİRME VE KÜLTÜREL HEGEMONYA KURMA AMACINDAN KAYNAKLANMAKTADIR”
Proje alanına 400-500 metre yürüme mesafesinde Osmanağa, Söğütlüçeşme, Üçüncü Mustafa, Rasimpaşa, Caferağa, Moda ve daha pek çok cami bulunmaktadır. Bölgede ibadethane ihtiyacı yoktur. Bu proje, ihtiyaçtan değil, ideolojik simgeleştirme ve kültürel hegemonya kurma amacından kaynaklanmaktadır. Laikliğin kazanımlarını büyük yapısal simgelerle baskılamaya yönelik bu girişim, aynı zamanda içine yerleştirilecek ticari alanlarla esnafı da olumsuz etkileyecek, Söğütlüçeşme’de yaşanan mağduriyeti tekrarlayacaktır. Çağrımız Kadıköy, nefes aldığımız, özgür ve laik yaşamı hep birlikte ürettiğimiz bir kamusal alandır. Rıhtım, halkındır; rantçıların, sermaye projelerinin değil. Bir an önce bu projenin hayata geçirilmesinde gösterilen ısrardan vaz geçilmelidir. Kadıköy’ün geleceğine Kadıköylüler karar vermelidir”
