Küresel iktisat, 2026 yılının Mart ayı prestijiyle jeopolitik tansiyonların ve dijital varlıkların gölgesinde şekillenirken, merkez bankalarının pahalı metal stratejilerinde keskin bir ayrışma yaşanıyor.
Bir yanda “güvenli liman” kapasitesini tarihi tepelere taşıyan Çin, başka yanda ise bölgesel savaş risklerinin piyasadaki tesirini kırmak için rezervlerini mobilize eden Türkiye bulunuyor.
ÇİN’DEN REKOR İTHALAT
Asya cephesinde Pekin idaresi, Mart 2026 datalarına nazaran kıymetli metallerde eşi gibisi görülmemiş bir stoklama sürecine girdi. Global makro trendlerin merkezindeki Çin, hem sanayi hem de yatırım talebini birleştirerek gümüş ithalatını bir evvelki aya nazaran yüzde 78 artırarak 836 tona çıkardı. Yılın birinci çeyreğinde toplam gümüş ithalatı 1.626 ton ile tüm vakitlerin tepesini gördü.
Altın tarafında da emsal bir agresif tavır kelam konusu. Çin Merkez Bankası, üst üste 17’nci ayda da alımlarına devam ederek resmi altın rezervlerini 2.313 tona ulaştırdı. Bu sayı, ülke tarihinin en yüksek düzeyi olarak kayıtlara geçerken, Mart ayı özelindeki 162 tonluk altın ithalatı son iki yılın en yüksek aylık verisi oldu.
TÜRKİYE’DEN TAKTİK ADIM
Çin’in uzun vadeli stoklama stratejisinin bilakis, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Mart ayında yaşanan jeopolitik dalgalanmaları (İran merkezli gerilimler) dindirmek ismine taktiksel bir adım attı. Piyasada oluşan döviz ve altın talebini dengelemek, kur üzerindeki spekülatif baskıyı kırmak maksadıyla rezervlerin bir kısmı satışa sunuldu.
Resmi Sayılarla Mart 2026 Değişimi:
Satış Ölçüsü: Mart ayı boyunca TCMB’nin altın rezervleri yaklaşık 58.4 ila 60 ton aralığında bir azalış gösterdi.
Rezerv Düzeyi: Mart başında yaklaşık 821 ton düzeyinde olan toplam altın rezervleri, ay sonunda 761-772 ton bandına geriledi.
Mali Paha: Bu müdahalenin ve ons fiyatındaki dalgalanmaların tesiriyle rezervlerin toplam piyasa pahası yaklaşık 13.8 milyar dolar gerileyerek 116.2 milyar dolar düzeyinde dengelendi.
ALTINDA İKİ FARKLI MODEL
Bu bilgiler, iki ülkenin altına yüklediği mananın temelden farklılaştığını ortaya koyuyor. Çin, global ticaret dengelerindeki yerini sağlamlaştırmak ve dolardan bağımsız bir mali yapı kurmak için altına “kalıcı bir kale” rolü biçiyor. Bilhassa güneş paneli üretimi üzere endüstriyel gereksinimler gümüş stoklarını beslerken, merkez bankası alımları finansal güvenliği hedefliyor.
SADECE EMNİYET SUBABI
Türkiye tarafında ise altın, kriz anlarında devreye sokulan bir “emniyet supabı” fonksiyonu görüyor. TCMB, dış piyasadan altın ithal ederek döviz çıkışına neden olmak yerine, kendi rezervlerini iç piyasaya sunarak hem likidite gereksinimini karşılıyor hem de savaş sebebiyle yaşanan sert fiyat hareketlerini yumuşatmayı amaçlıyor. Çin’in “stratejik biriktirme” yaptığı bir konjonktürde, Türkiye ise “taktiksel dengeleme” yaparak ekonomik stabilizasyonu önceliyor.
