Habitat Derneği’nin Infakto Research Workshop iş birliğiyle 2017’den bu yana tertipli olarak yürüttüğü “Türkiye’de Gençlerin Âlâ Olma Hali” araştırmasının 2025 sonuçları açıklandı. Bulgular, gençlerin yurt dışı eğiliminden ömür memnuniyetine, istihdamdan siyasete bakışına kadar birçok alanda dikkat cazip değişimlere işaret ediyor.
YÜZDE 15 DÜŞTÜ
Araştırmaya nazaran yurt dışına yerleşme isteği 2023’te yüzde 43 iken 2025’te yüzde 28’e geriledi. Eğitim emeliyle yurt dışına gitmek isteyenlerin oranı da yüzde 28’den yüzde 20’ye düştü. Yurt dışına gitme isteği en yüksek küme yüzde 41 ile öğrenciler olurken, çalışan gençlerde bu oran yüzde 22’ye kadar iniyor. En çok tercih edilen ülkeler Almanya, ABD, İngiltere ve Fransa olarak öne çıkıyor. Fakat yurt dışına gitmek isteyen her üç gençten biri (yüzde 35), bu planını hayata geçiremeyeceğini düşünüyor.
GENÇLERİN MENUNİYETİ ARTTI ANCAK YETERSİZ
Gençlerin ömür memnuniyetinde ise kısmi bir toparlanma dikkat çekiyor. 2023’e nazaran 8 puan artarak yüzde 54’e yükselen ömür memnuniyeti, tekrar de 2017’deki yüzde 71 düzeyinin 17 puan gerisinde kalıyor. Bu durum, kalıcı bir güzelleşmeden çok sonlu bir toparlanmaya işaret ediyor.
GENÇLER NEDEN ÇALIŞMIYOR
İstihdam bilgileri gençlerin uygun olma halinde belirleyici olmaya devam ediyor. Gençlerin yüzde 44’ü tam vakitli, yüzde 4’ü yarı vakitli çalışırken, yüzde 52’si çalışmıyor. Çalışmayanların esas münasebetleri öğrenci olmak ve iş bulamamak. İş arayan gençlerin oranı 2017’de yüzde 8 iken 2025’te yüzde 12’ye geriledi. Buna rağmen her sekiz gençten biri faal olarak iş aramayı sürdürüyor.
Gelecek beklentileri ise çalışma durumuna nazaran besbelli halde farklılaşıyor. Çalışan gençlerin yüzde 50’si ve öğrencilerin yüzde 48’i geleceğe umutla bakarken, iş arayanlarda bu oran yüzde 16’ya kadar düşüyor.
SADECE YÜZDE 26’SI TASARRUF YAPIYOR
Gençlerin ekonomik kırılganlığı da dikkat çekiyor. İştirakçilerin yüzde 22’sinin ödenemeyen ya da ertelenmiş faturası bulunurken, yüzde 42’si son iki yılda faturalarını gecikmeli ödediğini belirtiyor. Nizamlı tasarruf yapabilenlerin oranı ise sadece yüzde 26 düzeyinde.
Siyasal iştirak ve temsil algısında da düşük bir tablo öne çıkıyor. Gençlerin sadece yüzde 10,3’ü siyasete “çok ilgili” olduğunu söylerken, yüzde 21,7’si hiç ilgi duymadığını söz ediyor. Ayrıyeten gençlerin yüzde 57,9’u siyasetçilerin kendi önceliklerini dikkate almadığını, yüzde 56’sı ise siyasetçilere ulaşamadığını düşünüyor.
