Türkiye’de Bolu ve Ankara’dan akademisyen, mühendis ve mimarlardan oluşan beş kişilik takım, biyopil projesiyle saksı bitkilerinden elektrik üretti.
Yenilenebilir güç kaynaklarına yeni bir alternatif sunması hedeflenen projenin, bilhassa küçük ölçekli muhtaçlığın karşılanmasında kıymetli bir potansiyel taşıdığına inanılıyor.
İlerleyen süreçteyse büyük peyzaj çalışmaları, telsiz ve telefonların şarj edilmesi, ayrıyeten savunma sanayi sistemlerine güç sağlanması hedefleniyor.
ÇOCUĞUN SORUSU: ‘NEDEN BİTKİLERDEN ÜRETMİYORSUNUZ?’
Abant İzzet Baysal Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Aysun Tuna, projenin çocuğunun kendisine sorduğu soruyla başladığını belirtti.
“Aslında birinci başlangıç nüvesini oğlum attı diyebilirim, 5’inci sınıfta, ‘Neden bitkilerden güç üretemiyoruz’ sorusuyla başlayan bir serüvende, tıpkı vakitte proje takımı üyemiz Nurettin Çek ve çok pahalı mühendisimizle birlikte bir proje iştirakine girmiş bulunduk” diyen Tuna, şöyle devam etti:
“Yaklaşık 2018 yılından itibaren bu çalışma başımızda vardı. Aslında şu an temel hususumuz ve bütün dünyanın ortak noktada bulunduğu husus, güç kavramı. Biz şu an yenilebilir güç olarak muhakkak kaynakları kullanabiliyoruz. Bildiğiniz üzere güneş ve rüzgar yahut öteki madenler üzere.
Tabii ki yapılan çalışmalar var lakin doğal peyzajın en değerli özelliklerinden, ögelerinden biri olan bitkilerin de bu kapsamda çok düşünülmemiş olduğunu biliyoruz. ‘Bir bitki güç altyapısına dönüşebilir mi?’ sorusuyla başlayan bir proje aslında bu.”
NEDİR BU ‘BİYOPİL’
Akıllı telefonlardan elektrikli araçlara kadar birçok alanda kullanılan bataryalar, lityum, nikel, kobalt üzere ağır metallarden üretiliyor.
Bunlar her ne kadar muhtaçlığı karşılasa da üretim ve atık süreçleri doğayı önemli manada tahrip ediyor.
Biyopillerse bu noktada devreye giriyor.
Bahse husus teknolojiyle ağır metaller yerine doğal ve etraf dostu olan bakteriler, şeker, ahşap lifleri üzere malzemeler, bu örnekte olduğu üzere bitkiler kullanılması planlanıyor.
‘25 METREKARELİK BİR ODAYI RAHATLIKLA AYDINLATIYOR’
Yüksek Mühendis Nurettin Çek, sistemin fotosentezi elektriğe dönüştürdüğünü anlattı.
“Bu bir biyopil olarak isimlendirilebilir. Geçmişte aslında limon ve patatesten güç üretimi bunun temeliydi. Biz bu sistemleri biraz daha ilerlettik” dedikten sonra şunları kayda geçirdi:
“Şu an üretmiş olduğumuz sistemde tekniğin bilinen durumuna kıyasla 4,7 kat daha yüksek güç üretimi ortaya koymuş bulunmaktayız. Şu an sistemimiz bilhassa LED’li aydınlatma yapma özelliğine sahip ve 25 metrekare bir odayı rahatlıkla aydınlatabilmektedir.
Bu sistemler aydınlatma teknolojilerinde LED’ler yoluyla sensör uygulamalarında düşük güçlü sensörleri takip etmede onların gücünü karşılamada yaygın kullanım alanına sahip olacağını öngörüyoruz” diye konuştu.,
EKİPTE KİMLER VAR?
Projeyi Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Aysun Tuna yürütüyor.
Ekipte şu isimler de yer alıyor:
Prof. Dr. Ayhan Orhan
Doç. Dr. Ali Çelik, Materyal ve Metalurji Yüksek Mühendisi Nurettin Çek
Mekatronik Yüksek Mühendisi Selman Sezer
Mimar Gamze Tekin.
