Sosyal medyaya ve doğum müsaadesine yönelik düzenlemeleri de içeren Sosyal Hizmetler Kanunu ve Birtakım Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi, TBMM Sıhhat, Aile, Çalışma ve Toplumsal İşler Komitesi’nde kabul edildi.
Kanun teklifiyle, Gelir Vergisi Kanunu’nda değişikliğe gidiliyor. Buna nazaran, Darülaceze’ye yapılacak besin, paklık, giyecek ve yakacak bağışları ile öteki bağış ve yardımlar gelir vergisi istisnası kapsamına alınacak.
ANALIK İZNİ24 HAFTA OLUYOR
Devlet Memurları Kanunu’nda yapılan değişiklikle, bayan memura verilecek fiyatlı doğum sonrası müsaade müddeti 8 haftadan 16 haftaya çıkarılacak, sıhhat durumunun çalışmaya uygun olduğunu tabip raporuyla belgeleyen bayan memurun, isteği halinde doğumdan evvelki müsaade mühletinden doğum sonrasına aktarabileceği mühlet bir hafta artırılacak.
Düzenlemeye nazaran, bayan memura doğumdan evvel 8, doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 hafta mühletle analık müsaadesi verilecek. Lakin beklenen doğum tarihinden 8 hafta öncesine kadar sıhhat durumunun çalışmaya uygun olduğunu tabip raporuyla belgeleyen bayan memur, isteği halinde doğumdan evvelki 2 haftaya kadar kurumunda çalışabilecek.
Devlet memurlarının hami aile olmaya teşvik edilmesi, kollayıcı aile sayısının artmasıyla daha fazla çocuğun aile yanında bakımının sağlanması, esirgeyici aileliğin çocuk muhafaza düzeneğindeki yerinin güçlendirilmesi ve hami aile ile çocuğun birbirine alışma sürecine dayanak olunması maksadıyla bir yahut daha fazla çocuğa eşiyle birlikte yahut münferit olarak gözetici aile olan memura, çocuğun kollayıcı aile yanına teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine 10 gün müsaade verilecek.
KORUYUCU AİLELERİN İSTEĞE BAĞLI SİGORTA PRİM ÖDEMELERİ
65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun’da yapılan değişiklikle yersiz yapılan ödemelerin iadesinde yasal faizin temel alınması öngörülüyor.
Kanun’a nazaran aylığa hak kazanmak üzere düzenlenen evrakların gerçeğe uymadığı tespit edildiği takdirde, ödenen aylıklar ödeme tarihinden tahsil tarihine kadar yasal faiziyle hesaplanacak meblağıyla birlikte geri alınacak, evrakları düzenleyen ve kullananlar hakkında ayrıyeten genel kararlara nazaran ceza kovuşturması yapılacak.
Sosyal Hizmetler Kanunu’na “İhtisaslaştırılmış Çocuk Konutları Sitesi”, “Çocuk Meskenleri Sitesi”, “Çocuk Muhafaza Birinci Müdahale ve Kıymetlendirme Merkezi”, “İhtisaslaşma”, “Sosyal ve Ekonomik Destek”, “Koruyucu Aile”, “Merkezi İzleme Sistemi” tarifleri ekleniyor.
Devlet muhafazasındaki çocukların aile ortamında büyümelerini sağlamak, kişisel gelişimlerini desteklemek ve topluma sağlıklı bireyler olarak kazandırılmalarını temin etmek açısından büyük kıymet taşıyan kollayıcı aile toplumsal hizmet modeline daha fazla ailenin iştirakinin teşvik edilmesi için toplumsal teminatı olmayan esirgeyici ailelerin toplumsal güvenlik kuruluşlarına tabi olarak isteğe bağlı sigorta prim ödemelerinin yapılması emeliyle Toplumsal Hizmetler Kanunu’nda değişiklik yapılıyor.
Buna nazaran, esirgeyici aile mukavelesi devam eden esirgeyici ailelerde eşlerden birinin, sigortalı olarak ay içerisinde 30 günden az çalışması ya da tam gün çalışmaması sebebiyle, isteğe bağlı sigortalı olanlar hariç olmak üzere, toplumsal güvenlik kuruluşlarına tabi olarak isteğe bağlı sigortalılık yahut iştirakçilik kapsamında ödediği primin, Toplumsal Sigortalar ve Genel Sıhhat Sigortası Kanunu’nun ilgili kararı uyarınca belirlenen prime temel kar günlük alt hududu üzerinden hesaplanacak meblağı, ödeme dokümanının ibrazı halinde aylık ödemelere ek edilerek karşılanacak. Bu karar kapsamında ödeme yapılan şahısların eşlerinin vefatı halinde de isteğe bağlı sigorta primlerinin karşılanmasına devam edilecek.
ÇOCUKLARIN AİLESİ YAHUT YAKINI YANINDA BAKIMI VE DESTEKLENMESİ
Kanun’a “Sosyal ve Ekonomik Destek” başlıklı karar ekleniyor. Buna nazaran, çocukların kuruluş bakımına alınmaksızın ailesi yahut yakını yanında bakımı ve desteklenmesi gayesiyle kollayıcı ve önleyici çalışmalar yapılacak. Muhtaçlık duyulması halinde toplumsal ve ekonomik problemlerin çözümlenmesine yönelik bölgesel kurallar dikkate alınarak toplumsal ve ekonomik dayanak sağlanacak.
Korunma kararı yahut bakım önlemi kararı, reşit olması nedeniyle sona eren şahıslar ile toplumsal ve ekonomik dayanak hizmetinden yararlanırken reşit olan ve aralık vermeksizin örgün yüksek tahsil programlarına devam eden gençler ise toplumsal ve ekonomik dayanaktan 25 yaşını tamamlayana kadar yararlandırılabilecek.
Sosyal ve ekonomik takviyeden yararlanacakların tespiti, verilecek toplumsal takviyeler ile süreksiz ve vadeli ekonomik takviyeden faydalananlara yapılacak ödemelere ve ödemelerin mühletlerine ait tarz ve asıllar Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığınca yönetmelikle belirlenecek.
Türk Medeni Kanunu kararlarına nazaran çocuğa bakmakla yükümlü olan kimsenin, yönetmelikte belirlenen koşulları taşımadığı halde etkin bir hareketiyle bundan haksız bir biçimde yararlandığının Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığınca tespit edilmesi halinde, devletçe ödenen meblağın tahsili için ilgililere rücu edilecek.
İlgili kararlar uyarınca, kapatılmasına karar verilen yatılı kuruluşlarda, gereksinim duyulması halinde bakım faaliyetlerinin aksamaması ve hizmetin devamlılığını sağlamak üzere merkezin olağan idari, mali, hukuksal, mesleksel ve öteki tüm işleri valilikçe yürütülecek. Bu yetki çerçevesinde öteki bir kuruluşa nakli çabucak yapılamayan şahıslara, durumlarına uygun bir kuruluşa yerleştirilinceye kadar ve azami 6 ay müddetle hizmet sunulmasına devam edilecek. Bu süreçte Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığına bağlı yatılı kuruluşlarda vazife yapan işçi geçici olarak görevlendirilebilecek.
AK Parti tarafından verilen önergeyle teklifte değişikliğe gidildi. “Sorumlu müdür” tabiri kapsamdan çıkarıldı. Buna nazaran, gerçek kişi yahut özel hukuk hukukî bireylerine ilişkin toplumsal hizmet kuruluşlarının kurucu müdürü hakkında, “kurucu müdürün kuruluşta hizmet verilen şahıslara yönelik tehdit yahut baskı ya da özgürlüğün keyfi engellenmesini de içeren fizikî, cinsel, tıbbi, ruhsal yahut ekonomik açıdan ziyan veren aksiyonlardan ötürü cezalandırılmasına karar verilmiş olması” biçiminde belirtilen aksiyonlardan ötürü isimli kovuşturma açılması halinde kovuşturma sonuçlanıncaya kadar valilikçe bu düzenleme kapsamında belirtilen önlemlerin alınmasına karar verilebilecek.
DEVLET MUHAFAZASI ALTINDA YETİŞEN GENÇLERİN İSTİHDAMINA YÖNELİK DÜZENLEME
Kanun teklifiyle, devlet müdafaası altında yetişen gençlerin istihdamı için aranan kurallar somut hale getiriliyor.
Buna nazaran, devlet müdafaası altında yetişen gençlerin karar kapsamında sağlanan istihdam hakkından yararlanması için “hakkında korunma kararı veya Çocuk Koruma Kanunu uyarınca bakım önlemi kararı alınmış olması, korunma kararı yahut bakım önlemi kararı devam ederken fasılalı olarak geçen yararlanma mühletleri dahil en az 5 yıl kuruluş bakımı yahut gözetici aile toplumsal hizmet modellerinden fiilen yararlanması ve reşit olduğu tarih prestijiyle fiilen yararlanmaya devam ediyor olması, korunma, bakım önlem kararı yahut Kanun’un ilgili kararında belirtilen himaye onayının sona erdiği tarih prestijiyle Türk vatandaşı olması, 14 yaşını doldurduğu tarihten itibaren kuruluştan ya da kollayıcı aile yanından hizmet aldığı müddet boyunca fasılalı da olsa Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı kayıtlarına göre 90 günden fazla müsaadesiz ayrılmamış olması, en az ortaöğretim mezunu olması, 18 yaşın doldurulduğu ve korunma, bakım önlem kararı yahut himaye onayının sona erdiği tarihten itibaren 5 yıl içinde Bakanlığa müracaat yapmış olması ve müracaat tarihi prestijiyle 30 yaşından gün almamış olması” kurallarının tamamını taşınması gerekecek.
Düzenlemeyle, kelam konusu kurallar kapsamında, hak sahibi olanların işe yerleştirilmeleri için izlenecek yol ve temeller da belirleniyor.
Buna nazaran, kamu kurum ve kuruluşları tarafından hangi statüde olursa olsun dolu takım ve durumları toplamının binde biri, bu karar kapsamında istihdam edilecekler için ayrılacak ve her yıl belirtilen oranda kişi istihdam edilecek. Dolu takım ve durum toplamı binden az olan kamu kurum ve kuruluşlarına, talep edilmesi durumunda yerleştirme yapılacak. Hak sahipliği Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından onaylananların merkezi yerleştirme süreçleri, merkezi imtihan sonuçlarına nazaran gerçekleştirilecek.
Yerleştirme yapılacak takım ve durum sayısı 2 Sayılı Genel Takım ve Tarzı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’ne tabi kurumların dolu memur takımları ile kontratlı işçi konumları ve emekçi takım sayılarının toplamının binde biri olacak. Toplam takım ve durum sayısının belirlenmesinde yerleştirme yapılacak yılın başındaki bilgiler temel alınacak. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından bu hüküm kapsamında hak sahiplerinin istihdam edileceği toplam takım sayıları her kurum için tespit edilerek kurumlara bildirilecek.
Öğretmenlik alanları için Ulusal Eğitim Bakanlığınca belirlenen yükseköğretim programlarından mezun olanlar Öğretmenlik Mesleği Kanunu kararları uyarınca istihdam edilecek. Ulusal Eğitim Akademisi ile ilişikleri disiplin soruşturması dışında bir sebeple kesilenler memur unvanlı takımlara atanacak. Kurumlarca teşkilat bazında dağıtımın bildirilmemesi halinde Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığınca belirlenecek tarz ve asıllar dahilinde resen yerleştirme yapılacak.
Hak sahipleri bu karar kapsamındaki istihdam hakkından sırf bir kere faydalanabilecek. Hak sahiplerinden rastgele bir kamu kurum ve kuruluşuna yerleştirilip atama onayı alınanlar ile kamu kurum ve kuruluşlarına ilişkin takım ve durumlara her ne surette olursa olsun atananlar ve Öğretmenlik Mesleği Kanunu’na nazaran hazırlık eğitimine alınanlar bu kararda verilen hakkı kullanmış sayılacak. Tahsil seviyesinin misyona başlama sonrasında değişmesi genel kararlar dışında bir atama yahut unvan değişikliğine hak teşkil etmeyecek.
Kamu kurum ve kuruluşları, bu kararda belirtilen haktan yararlanarak yerleştirilenlerin atama süreçlerinin sonucunu, rastgele bir nedenle işten ayrılan çalışana ait belirlenecek bilgileri ve hala çalışmakta olanların bilgilerini yönetmelikte belirlenecek vakit içerisinde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Kamu Personel Bilgi Sisteminin bulunduğu Kuruma bildirecek. Genel Takım ve Adabı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi kapsamı dışında kalan kurumların da bu karar kapsamında istihdamla yükümlü oldukları takım ve durumları Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığına bildirmeleri gerekecek. Lakin bu kurumlara yapılacak yerleştirmelerde ilgili kurumların talep ettikleri takım ve statüler temel alınacak.
Öğrenim durumlarına bakılmaksızın karar kapsamına giren şahısların özel bölümde çalıştırılmaları halinde, Toplumsal Sigortalar ve Genel Sıhhat Sigortası Kanunu’nun ilgili kararlarına nazaran ödenmesi gereken ve belirlenen prime temel kar alt hududu üzerinden hesaplanan malullük, yaşlılık ve vefat sigortası primi, kısa vadeli sigorta kolları primi ve genel sıhhat sigortası primi, sigortalı ve patron payı primlerinin tamamı ile İşsizlik Sigortası Kanunu’na nazaran ödenmesi gereken işsizlik sigortası primi, sigortalı ve patron payının tamamı sigortalının işe giriş tarihinden itibaren 5 yıl mühlet ile Hazine tarafından karşılanacak.
Bu kapsamda sağlanan prim teşvikinden patronlar yararlanacak ve Hazine tarafından patrona sağlanan sigortalı primi payı teşviki fiyatının sigortalıya ödenmesi patrondan talep edilemeyecek. Bu kapsamdaki teşvikten faydalanabilmek için Toplumsal Güvenlik Kurumuna verilmesi gereken aylık prim ve hizmet evraklarının yasal mühleti içinde verilmesi ve Hazine tarafından karşılanmayan primlerin yasal müddeti içinde ödenmesi gerekecek.
İşe yerleştirme yükümlülüğünün takip ve kontrolüne, yerleştirme yapılacak takım ve durumların belirlenmesine, merkezi imtihan ve yerleştirme süreçlerine ait tarz ve asılları belirlemeye Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı yetkili olacak.
MERKEZİ İZLEME SİSTEMİ’NE BAĞLI KAMERA SİSTEMLERİYLE ELDE EDİLEN VERİLER
Kanun’da yapılan değişiklikle, Anayasal prensipler gözetilerek, yatılı toplumsal hizmet kuruluşlarında sunulan toplumsal hizmet kalitesinin artırılması, bireylerin ve kuruluşların güvenliğinin sağlanması, bireylerin uygun olma halinin temini, acil durumlara süratli ve tesirli bir halde müdahale edilmesi ve hata işlenmesinin önlenmesi hedefiyle yazılım takviyeli kamera sistemleri kurulacak.
Yatılı toplumsal hizmet kuruluşlarında sunulan hizmetlerin kalite ve verimliliğinin artırılması, özel ihtiyaçlı bireylerin gereksinimlerinin tespit edilmesi, kabahat işlenmesinin önlenmesi ve acil durumlarda erken müdahalenin sağlanması maksadıyla Merkezi İzleme Sistemi’ne bağlı yazılım dayanaklı kamera sistemlerinden yararlanılacak.
Bu çerçevede elde edilecek şahsî bilgiler isimli yahut idari soruşturmaya temel teşkil etmemesi halinde, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve ilgili mevzuatında gösterilen yöntem çerçevesinde, kayıt tarihinden 2 yıl geçtikten sonra silinecek. Bu bilgiler mahkeme kararı olmaksızın hiçbir kurum, kuruluş yahut kişi ile paylaşılamayacak. Fakat kamu hizmetlerinin kalite ve verimliliğinin artırılması ile plan ve siyaset geliştirilebilmesi maksadıyla bu datalardan anonim hale getirilmek suretiyle yararlanılabilecek.
TEKLİFLE, TOPLUMSAL HİZMETLER KANUNU’NDA DEĞİŞİKLİĞE GİDİLİYOR
Buna nazaran, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, bu düzenleme ile öbür kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ile Bakanlığa verilmiş olan vazifeleri kapsamında sunulan hizmetlerden yararlanacak kişi ve hanelerin tespiti, ulusal siyaset ve stratejilerin oluşturulması ve toplumsal yardımlardan yararlanacak bireylerin objektif ölçütlere nazaran belirlenmesinde kullanılmak üzere müracaat bahsiyle ilgili olmak kaydıyla, toplumsal yardım yahut toplumsal hizmet müracaatında bulunan ya da halihazırda bu yardım ve hizmetlerden yararlanan şahıslar ile bu bireylerin hanelerine ilişkin taşınır, taşınmaz, toplumsal güvenlik, toplumsal yardım, sıhhat, gelir, masraf, varlık, nüfus ve mali durumlarına ait her türlü data ve bilgiyi gerçek ve hukuksal bireylerden talep edebilecek.
Söz konusu bilgi ve bilgiler, genel idare kapsamındaki kamu yönetimleri ile kamu hükmî kişiliğini haiz kurumlar ve sermayesinin yarısından fazlası direkt doğruya yahut dolaylı olarak bu kurum ve kuruluşlara ilişkin iştirakler ile kamu hizmeti sunan başka hukuksal bireylerden de direkt istenebilecek.
Bakanlık, bu kapsamda data ve bilgilerin temin edilmesi, işlenmesi ve kaydedilmesi dahil bunlara ait her türlü süreci elektronik ortamda yapabilecek ve bunları arşivleyebilecek. Bu bilgi ve bilgiler, kullanıma açık hale gelmesi ya da Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca belirlenen koşulların gerçekleşmesi halinde imha edilecek. Bu kararın uygulanmasına ait adap ve asılları belirlemeye Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı yetkili olacak.
Kanunda yapılan değişiklikle bayan konukevi hizmetinden yararlanan ve geliri bulunmayan yahut meslek elemanının görüşü ve kıymetlendirme kurulunun kararına nazaran kâfi geliri olmadığı bedellendirilen bayanlara ve çocuklara, Ailenin Korunması ve Bayana Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında süreksiz maddi yardım yapılmasına karar verilmemiş olması halinde, Ailenin Korunması ve Bayana Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun’da belirtilen orana nazaran hiçbir kesinti yapılmaksızın net harçlık verilecek.
Konukevinde kalan bayanların beraberindeki tahsil gören çocukları ile çeşitli nedenlerle tahsiline devam etmeyen ve fiyatlı olarak bir işyerinde çalışmayan çocuklarına, Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığına bağlı çocuk bakım kuruluşlarında kalan çocuklara verilen ölçü kadar hiçbir kesinti yapılmaksızın net harçlık verilecek. Bu kararın uygulanmasına ait metot ve temeller Bakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle belirlenecek.
GEÇİŞ HÜKÜMLERİ
Sosyal Hizmetler Kanunu’nda yapılan değişiklikler nedeniyle hak kaybı oluşmasının ve mağduriyet yaşanmasının önlenmesi için geçiş sürecine ait düzenleme yapılıyor. Buna nazaran, isteğe bağlı sigorta ödemelerine yönelik yapılan değişikliğin yürürlüğe girmesinden evvel gerçekleştirilen isteğe bağlı sigorta ile toplumsal ekonomik dayanak bedelleri talep edilmeyecek.
Korunma kararı veya Çocuk Koruma Kanunu uyarınca bakım önlemi kararı alınmış olanlara ilgili düzenlemede 5 yıl olarak düzenlenen mühlet kaidesi, bu kararın yürürlüğe girdiği tarihte 16 yaşını doldurmuş olanlar için 2 yıl, 15 yaşını doldurmuş olanlar için 3 yıl, 14 yaşını doldurmuş olanlar için 4 yıl formunda uygulanacak.
Değişikliğin yürürlüğe girmesinden evvel hak sahibi olanlardan daha evvel istihdam hakkından yararlanmamış olanlar, bu kararın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 12 ay içerisinde Aile ve Toplumsal Hizmetler Bakanlığına başvurmaları halinde kelam konusu istihdam hakkından yararlanabilecek. Bu şahısların işe yerleştirilmeleri, karar değiştirilmeden evvelki adap ve asıllara nazaran yapılacak.
Düzenlemenin “14 yaşını doldurduğu tarihten itibaren kuruluştan ya da kollayıcı aile yanından hizmet aldığı mühlet boyunca fasılalı da olsa Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı kayıtlarına göre 90 günden fazla müsaadesiz ayrılmamış olmak” koşulundaki müddetin hesabında kararın yürürlük tarihinden evvelki müddetler dikkate alınmayacak.
TOPLU TAŞIMA HİZMETİ VEREN İŞLETMECİLERE GELİR DESTEĞİ
Teklifle, Katma Bedel Vergisi Kanunu’nda yapılan değişikliğe nazaran, Darülaceze’ye yapılacak besin, paklık, giyecek ve yakacak bağışları ile öteki bağış ve yardımlar Katma Kıymet Vergisi’nden istisna tutulacak.
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Birtakım Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’da yapılan değişikliğe gidiliyor. Buna nazaran, ilgili fıkra kararları kapsamında hizmet verecek toplu taşıma araçları, toplu taşıma hizmetlerinin kapsamı ile bu hizmetlerden fiyatsız ve indirimli yararlanmaya ait yordam ve temeller, Hazine ve Maliye, İçişleri, Çalışma ve Toplumsal Güvenlik ile Ulaştırma ve Altyapı bakanlıklarının görüşleri alınarak Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği ile Aile ve Toplumsal Hizmetler bakanlıklarınca ortaklaşa çıkarılan yönetmelikle düzenlenecek.
İlgili kararlar kapsamında, belediyeler tarafından yetki verilen özel şahıs ya da şirketlere ilişkin kent içi toplu taşıma hizmeti veren her bir ulaşım aracı ile özel deniz ulaşımı aracı için bunların işletmecilerine, Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı bütçesine bu amaçla konulan ödenekten ilgili belediyeler aracılığıyla her ay gelir takviyesi ödemesi yapılacak.
Yapılacak aylık gelir dayanağı ödemesini yıllık olarak belirlemeye, bu meblağı faaliyette bulunulan yere ve/veya belediyeler tarafından yetki verilen özel şahıs ya da şirketlere ilişkin kent içi toplu taşıma hizmeti veren her bir ulaşım aracını taşıma kapasitesine nazaran farklılaştırmaya ve yapılacak ödemeye ait öteki temel ve yordamlar Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği ile Hazine ve Maliye bakanlıklarınca ortaklaşa belirlenecek.
ÇOCUK MUHAFAZA KANUNU’NDA DÜZENLEME
Teklifle, İş Kanunu’nda yapılan değişikliğe nazaran, bayan personelin doğum sonrası fiyatlı müsaade mühleti 8 haftadan 16 haftaya çıkarılacak. Böylelikle bayan emekçi doğumdan evvel 8 ve doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 hafta fiyatlı müsaadeli olacak. Fakat sıhhat durumu uygun olduğu takdirde, hekimin onayı ile bayan personelin talep etmesi halinde doğumdan evvel çalışabileceği mühlet 3 haftadan 2 haftaya düşürülecek.
Bir yahut daha fazla çocuğa eşiyle birlikte yahut münferit olarak kollayıcı aile olan çalışana, çocuğun teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine 10 gün fiyatsız müsaade verilecek.
Kadın çalışana, isteği halinde, 24 haftalık, çoğul gebelik halinde ise 26 haftalık müddetin tamamlanmasının akabinde fiyatsız müsaade verilecek.
Kanunda yapılan değişiklikle, çalışana eşinin doğum yapması halinde verilen fiyatlı müsaade mühleti 5 günden 10 güne çıkarılacak.
Çocuk Müdafaa Kanunu’na eklenen karara nazaran, cinsel hücum, çocukların cinsel istismarı, reşit olmayanla cinsel bağlantı, uyuşturucu yahut uyarıcı unsur imal ve ticareti, uyuşturucu yahut uyarıcı husus kullanılmasını kolaylaştırma, müstehcenlik, fuhuş, insan ticareti, taammüden öldürme hatalarından haklarında isimli sicil ve arşiv kayıtlarında katılaşmış mahkumiyet kararı bulunanlar, kamuya, özel bölüme yahut sivil toplum kuruluşlarına ilişkin her ne isimle olursa olsun çocukların ağır olarak bulunduğu çocuk hizmet üniteleri, isimli görüşme odaları, eğitim kuruluşları, çocuk aktiflik ve oyun konutları, okul, okul servisi, okul kantini, yurt, kreş, gündüz bakımevi, çocuk kulübü, internet kafeleri ve salonları, e-oyun yerleri, çocuk spor okulu, vücut eğitimi ve spor tesisleri olarak işletilen iş yerlerini şahsen işletemeyecek, bu iş yerlerinde çalıştırılamayacak ve rastgele bir sıfatla fiilen bu iş yerlerinde misyon alamayacak.
Bu kapsama giren bireylere birebir kararda belirtilen iş yerlerinin açılması yahut işletilmesi için müsaade ve ruhsat verilmeyecek. Kelam konusu iş yerlerinin bu kapsamdaki bireylerce işletildiğinin tespit edilmesi halinde bu şahıslara iş yerinin bölümü için 6 ay mühlet tanınacak ve bu müddette kişi iş yerini fiilen işletemeyecek. Bu müddet içinde evre süreci yapılmadığı takdirde verilen müsaade ve ruhsatlar, bunları veren kamu kurum ve kuruluşları tarafından iptal edilecek.
Bu kapsamdaki iş yerlerinde çalışanlar, isimli sicil ve arşiv bilgilerine dayanılarak oluşturulan bu iş yerlerinde çalışabileceğini gösterir resmi belgeyi 6 ayda bir patrona ibraz etmek zorunda olacak.
Hükme karşıt olarak emekçi çalıştıran şahsa, mahallin mülki yönetim amiri tarafından düzenlemeye muhalif olarak çalıştırdığı her bir kişi başına brüt taban fiyatın 3 katı fiyatında idari para cezası verilecek. Tersliğin cezanın bildirisinden itibaren 1 ay içinde giderilmediğinin tespiti halinde, karara karşıt olarak çalıştırılan her bir kişi başına brüt taban fiyatın 7 katı fiyatında idari para cezası kesilecek. Bu cezanın bildirisinden itibaren bir ay içinde tersliğin hala giderilmemiş olması halinde, ilgili kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen müsaade ve ruhsatlar iptal edilecek. Düzenlemenin uygulanmasına ait yordam ve asıllar, Adalet ile Aile ve Toplumsal Hizmetler bakanlıklarınca ortaklaşa belirlenecek.
ÜCRETLİ DOĞUM MÜSAADESİNE YÖNELİK ÖBÜR DÜZENLEMELER
Kanun teklifiyle Toplumsal Sigortalar ve Genel Sıhhat Sigortası Kanunu’nda değişiklik yapılıyor. Buna nazaran, hizmet akdi ile bir yahut birden fazla patron tarafından çalıştırılan, köy ve mahalle muhtarları ile hizmet akdine bağlı olmaksızın kendi ismine ve hesabına bağımsız çalışanlardan sigortalı bayanın yahut sigortalı erkeğin sigortalı olmayan eşinin, kendi çalışmalarından ötürü gelir yahut aylık alan bayanın ya da gelir yahut aylık alan erkeğin sigortalı olmayan eşinin gebeliğinin başladığı tarihten itibaren doğumdan sonra gebelik ve analık haliyle ilgili rahatsızlık ve engellilik hallerinin analık hali kabul edilmesinde müddet 8 haftadan 16 haftaya çıkarılacak.
Kanunda yapılan öteki bir değişikliğe nazaran ise hizmet akdi ile bir yahut birden fazla patron tarafından çalıştırılan, köy ve mahalle muhtarları ile hizmet akdine bağlı olmaksızın kendi ismine ve hesabına bağımsız çalışan muhtarlar ile ticari çıkar yahut hür meslek karı nedeniyle gerçek yahut kolay yolda gelir vergisi mükellefi olan, gelir vergisinden muaf olup esnaf ve sanatkar siciline kayıtlı olan, ziraî faaliyette bulunan sigortalı bayanın analığı halinde, doğumdan evvelki 1 yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması kaidesiyle, doğumdan evvelki 8 ve sonraki 16 haftalık müddette, çoğul gebelik halinde ise doğumdan evvelki 8 haftalık mühlete 2 haftalık müddet eklenerek çalışmadığı her gün için süreksiz iş göremezlik ödeneği verilecek.
Bu kapsamdaki sigortalı bayanın erken doğum yapması halinde doğumdan evvel kullanamadığı çalıştırılamayacak mühletler ile isteği ve doktorun onayıyla doğuma 3 hafta kalıncaya kadar çalışma müddeti, 2 hafta kalıncaya kadar formunda değiştirilecek.
SOSYAL MEDYAYA 15 YAŞ SINIRI
Sosyal medyaya ve doğum müsaadesine yönelik düzenlemeleri de içeren kanun teklifine nazaran, toplumsal ağ sağlayıcı, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve bu hizmetin sunulmaması konusunda yaş doğrulama dahil gerekli önlemleri almakla yükümlü olacak.
Sosyal Hizmetler Kanunu ve Birtakım Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi ile Kurumlar Vergisi Kanunu’nda değişikliğe gidiliyor. Buna nazaran, Darülaceze’ye yapılacak bağış ve yardımlar kurumlar vergisi matrahından indirilebilecek.
İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Cürümlerle Çaba Edilmesi Hakkında Kanun’da “oyun”, “oyun dağıtıcı”, “oyun geliştirici”, “oyun sağlayıcı” ve “oyun platformu” tarifleri karar altına alınıyor.
Kanunun, Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen, “içeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi” başlıklı kararda düzenlemeye gidiliyor. Buna nazaran, toplumsal ağ sağlayıcı 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak ve bu hizmetin sunulmaması konusunda yaş doğrulama dahil gerekli önlemleri almakla yükümlü olacak. Toplumsal ağ sağlayıcı, 15 yaşını doldurmuş çocuklara mahsus ayrıştırılmış hizmet sunma konusunda gerekli önlemleri alacak. Bu kapsamda alınan önlemler toplumsal ağ sağlayıcının kendi internet sitesinde yayınlanacak.
Sosyal ağ sağlayıcı, açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn denetim araçları sağlayacak. Ebeveyn denetim araçları ise hesap ayarlarının denetim edilmesine, satın alma, kiralama ve fiyatlı üyelik üzere fiyata dayalı süreçlerin ebeveyn müsaadesine yahut onayına tabi kılınmasına ve kullanım mühletinin izlenmesi ve bu müddetin sonlandırılmasına ait sistemleri içerecek.
Sosyal ağ sağlayıcı, aldatıcı reklamları engelleyici önlemleri almakla yükümlü olacak.
Türkiye’den günlük erişimi 10 milyondan fazla olan toplumsal ağ sağlayıcı, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde verilen kararın gereğini derhal ve en geç bir saat içinde uygulayacak, Kanun uyarınca verilen içeriğin çıkarılması yahut erişimin engellenmesi kararlarına mevzu yayının kendi internet sitesinde yayınlanmaması konusunda gerekli her türlü önlemi alacak.
Verilen idari para cezasının bildiriminden itibaren 30 gün içinde yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) Lideri tarafından Türkiye’de mukim vergi mükellefi olan gerçek ve hükmî bireylerin ilgili toplumsal ağ sağlayıcısına yeni reklam vermesi yasaklanacak, bu kapsamda yeni mukavele kurulamayacak ve buna ait para transferi yapılamayacak. Reklam yasağı kararının verildiği tarihten itibaren 3 ay içinde yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK Başkanı, sosyal ağ sağlayıcının internet trafiği bant genişliğinin yüzde 50 daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek.
Başvurunun kabulüne ait hakim kararının uygulanmasından itibaren 30 gün içinde kelam konusu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK Başkanı, sosyal ağ sağlayıcının internet trafiği bant genişliğinin yüzde 90 oranına kadar daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Hakim ikinci müracaat üzerine vereceği kararında, yüzde 50’den düşük olmamak kaydıyla, sunulan hizmetin niteliğini de dikkate alarak daha düşük bir oran belirleyebilecek.
Bu kararlara karşı BTK Başkanı tarafından itiraz yoluna gidilebilecek. Hakim tarafından verilen kararlar erişim sağlayıcılara bildirilmek üzere BTK’ye gönderilecek. Kararların gereği, bildirimden itibaren derhal ve en geç 4 saat içinde erişim sağlayıcıları tarafından yerine getirilecek. Yükümlülüğün yerine getirilmesi halinde, reklam yasağı kaldırılacak ve hakim kararları zaten kararsız kalacak. İnternet trafiği bant genişliğine yapılan müdahalenin sona erdirilmesi için erişim sağlayıcılara BTK tarafından bildirim yapılacak.
Bu karar, düzenlemenin yayımı tarihinden 6 ay sonra yürürlüğe girecek.
OYUN PLATFORMLARININ YÜKÜMLÜLÜKLERİ
Teklife AK Parti tarafından verilen önergeyle, oyun platformlarına ait düzenlemeler yapıldı.
Buna nazaran, oyun platformu adabına uygun olarak derecelendirilmeyen oyunları sunamayacak lakin derecelendirilmeyen oyunları en yüksek yaş kriterine nazaran derecelendirmek kaydıyla sunabilecek. Oyun platformu içerik yahut yer sağlayıcı olmasından doğan sorumluluk ve yükümlülükleri gizli kalmak kaydıyla, adabına uygun olarak derecelendirilmeyen içerikleri çıkarmakla yükümlü olacak.
Türkiye’den günlük erişimi 100 binden fazla olan yurt dışı kaynaklı oyun platformu, BTK, Erişim Sağlayıcıları Birliği, isimli yahut idari makamlarca gönderilecek tebligat, bildirim yahut taleplerin gereği ile düzenleme kapsamındaki öbür yükümlülüklerin yerine getirilmesini temin için Türkiye’de gerçek yahut hukuksal kişi temsilci belirlemekle ve bu temsilciye dair bilgileri BTK’ye bildirmekle yükümlü olacak. Oyun platformu, temsilcinin bağlantı bilgilerine basitçe görülebilecek ve direkt erişilebilecek formda internet sitesinde yer verecek.
Oyun platformu, açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn denetim araçları sağlayacak.
Ebeveyn denetim araçları, hesap ayarlarının denetim edilmesine, satın alma, kiralama ve fiyatlı üyelik üzere fiyata dayalı süreçlerin ebeveyn müsaadesine yahut onayına tabi kılınmasına, ait sistemleri içerecek.
BTK, oyun platformunun bu düzenlemeye ahengine ait olarak oyun platformundan kurumsal yapı, bilişim sistemleri, bilgi sürece sistemleri dahil olmak üzere bu düzenlemenin uygulanmasıyla direkt ilgili açıklamaları talep edebilecek. Oyun platformu, BTK tarafından talep edilen bilgi ve evrakları derhal ve 15 günü geçmemek üzere BTK tarafından belirlenecek mühlet içinde vermekle yükümlü olacak.
Bu düzenlemenin uygulanmasına, oyun platformunun uyması gereken yükümlülüklere ve yaş kriterlerine nazaran derecelendirmeye dair yordam ve asıllar, BTK tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenecek.
Bu kapsamdaki yükümlülükler ile Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikte yer alan yükümlülüklerini yerine getirmeyen oyun platformuna BTK tarafından bildirimde bulunulacak. Bildirimden itibaren 30 gün içinde bildirime mevzu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde oyun platformuna BTK Başkanı tarafından 1 milyon Türk lirasından 10 milyon Türk lirasına kadar idari para cezası verilebilecek. Verilen idari para cezasının bildirisinden itibaren 30 gün içinde bildirime husus yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde 10 milyon Türk lirasından 30 milyon Türk lirasına kadar bir defa daha idari para cezası verilebilecek. İdari para cezası ölçüsü ihlalinin niteliği, yükü, kullanıcılar üzerindeki tesiri yahut meydana gelen ziyan dikkate alınarak takdir edilecek.
İkinci sefer verilen idari para cezasının bildiriminden itibaren 30 gün içinde bildirime mevzu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK Başkanı, oyun platformunun internet trafiği bant genişliğinin yüzde 30 oranında daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Müracaatın kabulüne ait hakim kararının uygulanmasından itibaren 30 gün içinde bildirime husus yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde BTK Başkanı, oyun platformunun internet trafiği bant genişliğinin yüzde 50 oranına kadar daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Hakim ikinci müracaat üzerine vereceği kararında, yüzde 30’dan düşük olmamak kaydıyla, sunulan hizmetin niteliğini de dikkate alarak daha düşük bir oran belirleyebilecek.
Bu kararlara karşı BTK Lideri tarafından Ceza Muhakemesi Kanunu kararlarına nazaran itiraz yoluna gidilebilecek. Hakim tarafından verilen kararlar erişim sağlayıcılara bildirilmek üzere BTK’ye gönderilecek. Kararların gereği, bildirimden itibaren derhal ve en geç 4 saat içinde erişim sağlayıcıları tarafından yerine getirilecek. Bildirime bahis yükümlülüğün yerine getirilmesi halinde, verilen idari para cezalarının 4’te biri tahsil edilecek ve hakim kararları bizatihi kararsız kalacak. İnternet trafiği bant genişliğine yapılan müdahalenin sona erdirilmesi için erişim sağlayıcılara BTK tarafından bildirim yapılacak.
Bu karar, düzenlemenin yayımı tarihinden 6 ay sonra yürürlüğe girecek.
ASKERİ İŞÇİNİN FİYATLI DOĞUM MÜSAADESİ SÜRESİ
Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu, Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanunu, Jandarma Teşkilat, Misyon ve Yetkileri Kanunu’nda yapılan değişiklikle bayan çalışana sağlanan fiyatlı doğum sonrası müsaade mühleti 8 haftadan 16 haftaya, toplam fiyatlı doğum müsaadesi mühleti 24 haftaya çıkarılıyor.
En fazla 3 yaşında bir çocuğu eşiyle birlikte yahut münferit olarak evlat edinen askeri işçiye çocuğun teslim edildiği tarihten itibaren 8 hafta müddetle müsaade verilecek. Bu müsaade evlatlık kararı verilmeden evvel çocuğun fiilen teslim edildiği durumlarda da uygulanacak.
Bir yahut daha fazla çocuğa eşiyle birlikte yahut münferit olarak kollayıcı aile olan askeri işçiye çocuğun gözetici aile yanına teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine 10 gün müsaade verilecek.
Teklifle, Darülaceze Nizamnamesi’nde değişikliğe gidiliyor. Buna nazaran, Darülaceze yurt içinde ve ilgili mevzuata nazaran yurt dışında hizmet verebilecek.
Darülaceze, muhtaçlık sahiplerine yardım hedefiyle ilgili mevzuat kararlarına nazaran besin bankacılığı faaliyetinde bulunabilecek ve gereksinim sahiplerine aşevi hizmeti verebilecek.
ÖNERGEYLE TEKLİFTEN BİR HUSUS ÇIKARILDI, BİR MADDE İHDAS EDİLDİ
AK Parti tarafından verilen önergeyle, toplumsal ağ sağlayıcıları ve oyun dağıtıcıların risk değerlendirmesi yapmasıyla ilgili düzenleme teklif metninden çıkarıldı.
Teklife, “Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarih itibariyle, analık müsaadesi mühleti dolmuş lakin doğumun gerçekleştiği tarihten itibaren 24 haftalık müddeti şimdi tamamlanmamış olan işçiye talepleri halinde 8 hafta ek analık müsaadesi verilebilecek.” süreksiz hususu ihdas edildi.
