Yılın birinci çeyreğinde merkezi idare bütçesinin ana finansman kaynağı olan vergi gelirlerinde İstanbul’un hissesi dikkat cazibeli düzeylere ulaştı. Dünya Gazetesi’nden Naki Bakır’ın kaleme aldığı Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre, ocak-mart periyodunda ülke genelinde tahsil edilen 3 trilyon 360,4 milyar liralık verginin 1 trilyon 732,2 milyar lirası tek başına İstanbul’dan toplandı. Böylelikle toplanan her 100 liralık verginin 51,5 lirası İstanbul’dan geldi. Bu oran, İstanbul’un Türkiye’deki 71 ile denk olduğunu gösterdi.
Geçen yılın tıpkı periyoduna nazaran toplam vergi tahsilatı yüzde 66,1 artarken, İstanbul’daki artışın yüzde 75,2’ye ulaşması dikkat çekti. Bu yükselişle birlikte İstanbul’un toplam vergi gelirlerindeki hissesi da yüzde 48,9’dan yüzde 51,5’e çıktı. Kentin direkt vergilerdeki hissesi yüzde 59,7 olurken, dolaylı vergilerdeki hissesi yüzde 46,1 olarak gerçekleşti.
KURUMLAR VERGİSİNDE REKOR ARTIŞ
Dönemin en çarpıcı bilgilerinden biri kurumlar vergisinde yaşandı. Tahsilat, geçen yılın birebir periyoduna nazaran 16,4 kat artarak 412,3 milyar liraya yükseldi. Bu artışta beyan ve tahsilat periyodundaki kayma ile kimi düzenlemeler tesirli oldu.
Kurumlar vergisinin 248,9 milyar liralık kısmı, yani yüzde 60,4’ü İstanbul’da faaliyet gösteren şirketlerden tahsil edildi. İstanbul tıpkı vakitte Türkiye’nin en büyük sanayi kuruluşlarının kıymetli bir kısmına konut sahipliği yapıyor.
GELİR VERGİSİNİN DE YÜZDE 61,5’İ İSTANBUL’DAN
Ocak-mart devrinde 870,9 milyar liralık gelir vergisinin 535,3 milyar lirası İstanbul’da ödendi. Böylelikle gelir vergisinde İstanbul’un hissesi yüzde 61,5 oldu.
Motorlu taşıtlar vergisinin yüzde 28,7’si, veraset ve intikal vergisinin yüzde 50,2’si ve bedelli konut vergisinin yüzde 93,5’i de İstanbul’dan tahsil edildi. Direkt vergilerde toplam tahsilat 1 trilyon 345 milyar liraya ulaşırken, bunun 802,8 milyar lirası İstanbul’dan geldi.
DOLAYLI VERGİLERDE DE İSTANBUL ÖNDE
Dolaylı vergilerde de İstanbul’un tartısı sürdü. Türkiye genelinde 2 trilyon 15,3 milyar lira olarak gerçekleşen dolaylı vergi tahsilatının 929,4 milyar lirası İstanbul’dan sağlandı. Bu kalemde İstanbul’un hissesi yüzde 46,1 oldu.
KDV tahsilatının yüzde 44,2’si, ÖTV’nin ise yüzde 44,3’ü İstanbul’dan geldi. Banka ve sigorta muameleleri vergisinin yüzde 99,2’si, dijital hizmet vergisinin tamamı, özel bağlantı vergisinin ise yüzde 82,8’i yeniden İstanbul’dan tahsil edildi.
İLK DÖRT VİLAYET TOPLAMIN BÜYÜK KISMINI OLUŞTURDU
Vergi gelirlerinde İstanbul’u Ankara, İzmir ve Bursa izledi. Birinci dört vilayet, toplam vergi tahsilatının yüzde 78,7’sini oluşturdu. Birinci on vilayetteki tahsilat ise toplamın yüzde 87,2’sine ulaştı. Geriye kalan 71 ilin toplam hissesi ise yüzde 11,8’de kaldı.
