Çelik İhracatçıları Birliği (ÇİB), yeni iş fırsatları yaratmak ve mevcut pazarlardaki ihracat hissesini artırmak hedefiyle 13–17 Nisan 2026 tarihleri ortasında Almanya’nın Düsseldorf kentinde düzenlenen Wire & Tube 2026 Fuarı’na güçlü bir iştirak sağladı. Fuarda 197 Türk firması yer alırken, Türkiye’nin çelik dalındaki global pozisyonu ve rekabet gücü bir defa daha milletlerarası platformda sergilendi.
Fuarda değerlendirmelerde bulunan ÇİB Denetim Kurulu Üyesi Selçuk Yılmaz, Türkiye’nin çelik üretiminde dünyada yedinci, Avrupa’da ise birinci sırada yer aldığını belirterek, 2025 yılının 38 milyon ton sıvı çelik üretimiyle tamamlandığını tabir etti. İhracatta da dünyanın önde gelen ülkeleri ortasında yer aldıklarını vurgulayan Yılmaz, yaklaşık 19 milyon tonluk ihracatla Türkiye’nin global pazarda güçlü pozisyonunu sürdürdüğünü söyledi.
Ancak son devirde artan korumacılık tedbirlerinin bölüm üzerindeki baskıyı artırdığına dikkat çeken Yılmaz, özellikle Avrupa Birliği pazarının Türk çelik kesimi açısından kritik ehemmiyet taşıdığını belirtti. Uzun müddettir uygulanan kotalar ve ek vergilerin ihracatı zorlaştırdığını söz eden Yılmaz, Avrupa Komisyonu’nun kota ölçülerinde ek daraltma planlarına da işaret ederek, “Avrupa Birliği bizim en değerli pazarımız. Fakat uzun müddettir uygulanan kotalar ve ek vergiler ihracatımızı zorlaştırıyor. Kota aşımı durumunda yüzde 25 vergi uygulanıyor. Artık de kotaların tekrar daraltılması gündemde. Bu süreci çok yakından takip ediyoruz.” diye konuştu. Türkiye’nin Gümrük Birliği kapsamında Avrupa ile güçlü ticari bağlara sahip olduğunu hatırlatan Yılmaz, bu çerçevede yürütülen diplomatik temasların ehemmiyetine işaret etti.
TAŞIMACILIK MALİYETLERİ YÜZDE 40 YÜKSELDİ
Küresel gelişmelerin maliyetler üzerindeki tesirlerine de değinen Yılmaz, bilhassa son devirde yaşanan jeopolitik tansiyonların navlun fiyatlarında önemli artışlara yol açtığını belirtti. İran ile ABD ortasında yaşanan tansiyonun akabinde deniz nakliyeciliğinde maliyetlerin yüzde 30-40 oranında yükseldiğini tabir eden Yılmaz, şöyle devam etti:
“İran-ABD savaşı ile birlikte en büyük etkiyi navlun fiyatlarında gördük. Türkiye’nin girdi materyalleri olan hurda ve demir cevheri daha çok gemilerle geldiği için navlundaki artış bizi olumsuz etkiledi. Benzeri biçimde ihracatımızın değerli bir kısmını gemilerle gerçekleştiriyoruz. Biz şu anda yaklaşık olarak yüzde 30-40’a varan bir navlun artışıyla karşı karşıyayız. Üretim tarafında da hem doğal gaz hem de elektrik kullandığımız için girdi maliyetlerimizde bir artış var. 4 Nisan tarihi prestijiyle elektrik ve doğal gazda sanayi tarafındaki kullanıma çok uzun bir vakitten sonra artırım geldi. Bu da ister istemez bizim üretim maliyetlerimizi üst çekiyor.”
YEŞİL DÖNÜŞÜM VE YENİLENEBİLİR GÜÇ YATIRIMLARI ÇOK KRİTİK
Sektörün bu maliyet baskılarına karşı tahlil arayışında olduğunu vurgulayan Yılmaz, yeşil dönüşüm ve yenilenebilir güç yatırımlarının bu noktada kritik rol oynadığını belirtti. Türkiye’nin 2050 net sıfır karbon amacı doğrultusunda çelik üreticilerinin güneş gücü başta olmak üzere yenilenebilir kaynaklara yöneldiğini tabir eden Yılmaz, mevcut durumda bölümün güç muhtaçlığının yaklaşık yüzde 15-20’sinin bu kaynaklardan karşılandığını, bu oranın önümüzdeki devirde artmasının beklendiğini söyledi.
Avrupa pazarında muhtemel daralmaya karşın dalın alternatif pazarlara yönelme kabiliyetine sahip olduğuna dikkat çeken Yılmaz, ÇİB öncülüğünde dünyanın farklı bölgelerine düzenlenen ticaret heyetleriyle yeni pazar arayışlarının sürdüğünü söz etti. Avrupa’nın Türk çeliği için ana pazar olmayı sürdürdüğünü lakin mümkün kısıtlamaların kapasite kullanım oranlarını etkileyebileceğini belirten Yılmaz, buna karşın bölümün esnek yapısıyla yeni yollar bulacağına inandıklarını lisana getirdi.
2026 GAYELERİNDE SAPMA YOK
2026 yılı gayelerine ait değerlendirmelerde de bulunan Yılmaz, 20 milyon ton ihracat ve 17 milyar dolar düzeyindeki maksatlarda şu kademede bir sapma öngörmediklerini belirterek, “Türk çelik dalı her şartta amaçlarına ulaşacak esnekliğe ve tecrübeye sahip.” dedi.
Fuarın genel atmosferine ait de bilgi veren Yılmaz, global çelik kesiminin geleceğine yönelik belirsizliklerin fuarın ana gündemini oluşturduğunu belirtti. Yılmaz, üretici ve alıcıların piyasa tarafını anlamak için ağır temaslarda bulunduğunu söyledi.
AVRUPA’YA YAKINLIĞIMIZ VE YÜKSEK KALİTE EN KIYMETLİ AVANTAJIMIZ
Türk firmalarının fuarda öne çıkan en değerli avantajlarının coğrafik yakınlık, süratli teslimat ve yüksek kalite olduğunu vurgulayan Yılmaz, şunları anlattı:
“Türk çelik bölümü olarak Avrupa’ya yakın oluşumuzun çok büyük bir avantajı var. Biz bunu bütün gelen ziyaretçilerimize de söylüyoruz. Zira buradan gemi çıktığında yaklaşık 48 saat içerisinde kendi limanlarına ulaşabiliyor. Lakin bizim ihracat tarafındaki rakibimiz olan Hindistan, Vietnam, Tayvan üzere ülkeleri düşündüğünüzde, navlunun mühleti esasen 25-30 gün. Ayrıyeten Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gelişmeler de uzun aralıklı tedarik zincirlerinin jeopolitik risklere ne kadar açık olduğunu bir defa daha ortaya koyuyor. O yüzden aslında Türkiye, Avrupa Birliği için her vakit inançlı bir liman. Bununla bir arada kalite manasında da hem yassı hem de uzun eserlerde Türkiye kendini ispat etmiş durumda. Bu bize olumlu bir ayrımcılık da tanıyor. Ancak maalesef emtia olduğu için ve bedeli çok yüksek olduğu için fiyat her vakit bir enstrüman olarak karşımıza çıkıyor. Ancak biz her vakit şunu savunuyoruz: Biz çevik olarak süratli karar verebiliyoruz, kaliteli üretebiliyoruz ve çok süratli terminle malzemeyi Avrupa’daki müşterilerimize tedarik edebiliyoruz. Bu manada biz değerli bir partner olabiliriz.”
Fiyat tarafındaki gelişmelere de değinen Yılmaz, global emtia piyasalarındaki dalgalanmaların ünite fiyatları direkt etkilediğini belirterek, 2021 yılında bin 400 dolar düzeylerine çıkan çelik fiyatlarının bugün 600-700 dolar bandına gerilediğini hatırlattı. Bu nedenle sadece ünite fiyat üzerinden kıymetlendirme yapılmasının aldatıcı olabileceğini vurgulayan Yılmaz, bölümün hem tonaj hem de katma kıymet odaklı büyüme stratejisini sürdürdüğünü söz etti.
