Bursa’da lise öğrencilerinin geliştirdiği görme engellilere restoran takviyesi veren robot, İtalya’da düzenlenen müsabakadan iki mükafatla döndü.
Bursa’daki Halil İnalcık Bilim ve Sanat Merkezi öğrencileri, görme engelliler için restoran dayanağı sunan bir robot geliştirmeye karar verdi.
Farklı liselerde tahsil gören 3 öğrenci, yemek yediği sırada çatal, kaşık, bıçak, bardak üzere mutfak aletlerini bulmakta zorlanan görme engellilerin hayatını kolaylaştırmak için yapay zeka takviyeli robot tasarladı.
Önünde 2 kamera bulunan robota, 3 bin 200’ün üzerinde data örneği tanımlandı.
Robot, geliştirilen yazılım ve yapay zeka dayanağıyla masada bulunan mutfak gereçlerini kodlayıp, görme engelli bireye olan uzaklığını ve hangi tarafta olduğunu sesli komut formülüyle bildiriyor.
Öğrenciler, geliştirdikleri robotla proje öğretmenlerinin takviyesiyle, İtalya Eğitim ve Liyakat Bakanlığınca 21-23 Mart’ta İtalya’nın Milano kentinde düzenlenen 38. Gençlik ve Bilim Yarışı’na (I Giovani e le Scienze 2026) katıldı.
Öğrenciler, çok sayıda ülkeden öğrencilerin katıldığı, yaklaşık 10 bin projenin yer aldığı yarışta altın madalya kazandı.
Proje, ayrıyeten yarışın paydaşlarından ABD’nin Yale Üniversitesi tarafından da “en üstün proje” mükafatına layık görüldü.
Cihaz, kameralarla objeleri görüp sesli komut yardımıyla geri bildirim yapıyor
tHalil İnalcık Bilim ve Sanat Merkezi Fizik Öğretmeni Hakan Özkaynak, AA muhabirine, Türkiye’nin bu yarışta birinci defa altın madalya kazandığını söyledi.
Geliştirdikleri hassas projeden ötürü öğrencilerini kutlayan Özkaynak, binlerce projenin ortasından birinci olmanın kendilerini gururlandırdığını anlattı.
Proje öğrencilerinden Tuna Yamaç da görme engellilerin hayatına dokunabilmek emeliyle bu türlü bir proje ortaya koyduklarını söyledi.
Cihazın yapay zeka takviyesi ve kameralar sayesinde, objeleri insan gözü üzere görüp sesli komut yardımıyla geri bildirim yaptığını aktaran Yamaç, şunları kaydetti:
“Sesli komut yardımıyla, ‘Bardak nerede?’ diye sorduğunda yönlendirme yapıyor. ‘Elinizin 20 santimetre sağında ya da solunda’ üzere yönlendirme yapıyor. Aygıtta 2 kamera kullanıyoruz. Bu kameralar, insan gözü üzere çalışıyor. İçerisine yüklediğimiz 3 bin 200’den fazla data örnekli veri setiyle cisimleri algılayıp, bu cisimler üzerinden bize çıkarım yapıyor.”
“Projemize güveniyorduk”
Yamaç, kendisinin ve projedeki arkadaşı Poyraz Güvener’in küçüklükten beri görme sorununun olduğunu belirterek, “Yüksek numara gözlük kullanıyorum. Biraz oradan empatiyle geldi. Teknolojiye de uzun müddettir ilgim var. İtalya’nın Milano kentindeki yarışa katıldık. Ülkemizi temsil etmekten gurur duyduk. Projemize güveniyorduk. Altın madalya aldığımıza şaşırmadık ancak çok sevindik.” sözünü kullandı.
Poyraz Güvener ise 20 görme engelli ile 30 pürüzü bulunmayan şahıslar üzerinde projeyi test ettiklerini söyledi.
Geri bildirimlerin kendileri için değerli olduğunu vurgulayan Güvener, şunları kaydetti:
“50 bireyimiz bize 5 üzerinden puan verdiler. Toplamda 4,6’lık hoş bir puan aldık. Ben bu projenin test ve yapay zeka geliştirme kısmında misyon aldım. Yapay zeka, aygıtın önündeki nesneleri görmesinde takviye sağlıyor. Projemize güveniyorduk, altın madalya bekliyorduk lakin Yale Üniversitesi’nin verdiği özel mükafatı hiç beklemiyorduk. Aygıt üzerindeki geliştirmelerimiz devam edecek. Sistemi daha farklı kamera tipleriyle, daha güzel çalışan yapay zeka sistemleriyle ve daha farklı sistemlerle birlikte geliştirmeyi planlıyoruz.”
