Mazarine Kütüphanesi ve Fransa Enstitüsü Kütüphanesi Müdürü Yann Sordet, Fransa Kralı 14. Louis’nin bakanı Kardinal Mazarin’in 17. yüzyılda kurduğu Mazarine Kütüphanesinin, bünyesindeki 600 bin yapıtıyla ülkede halka açık en eski kütüphane olduğunu belirtti.
Fransa’nın halka açık en eski kütüphanesi olarak bilinen Mazarine Kütüphanesi, 17. yüzyılda evvel başşehir Paris’in sağ yakasında kuruldu.
Ardından başşehrin sol yakasına taşınan Mazarine Kütüphanesi, bugün Fransa Enstitüsüne bağlı 4 kütüphaneden biri olma özelliğini taşıyor.
Galeri biçiminde tasarlanan kütüphane, koyu yeşil ve hardal sarısı renkleriyle öne çıkıyor. Galeriyi andıran kütüphanenin orta kısmında yapının renkleriyle uyumlu uzun çalışma masaları bulunuyor.
Duvarlarının tamamının uzunluktan boya dizili kitaplarla dolu olduğu kütüphanede ayrıyeten çok sayıda sütun ve büst dikkat çekiyor.
Üst kısımlardaki kitaplara ulaşmak için kütüphane çalışanlarının kullanabildiği uzun, ince merdivenler ve ayrıyeten bâtın bölmelerden çıkılan merdivenler bulunuyor.
“Tek nüshasını koruma ettiğimiz kıymetli sayıda son derece ender kitaplar bulunuyor”
Sordet, Mazarine Kütüphanesinin tarihçesi, mimari özellikleri ve bünyesinde koruma ettiği yapıtlarla ilgili AA muhabirine açıklamalarda bulundu.
Mazarine Kütüphanesi hakkında Sordet, “Fransa’nın en eski halk kütüphanesidir ve bugün de hala halka açık.” sözünü kullandı.
Sordet, Kardinal Mazarin’in 17. yüzyılda bu kütüphaneyi öncelikle Paris’in sağ yakasında halka açık olarak kurduğunu kaydederek, Fransa Kralı 14. Louis’nin bakanı Kardinal Mazarin’in o periyot ülkede değerli bir diplomatik ve kültürel rolü olduğunu belirtti.
Kardinal Mazarin’in 17. yüzyılda yaklaşık 50 bin yapıtlık Batı Avrupa’nın en kıymetli kütüphanelerinden birini geliştirdiğine dikkati çeken Sordet, “Vasiyetini yazdığında, son derece ayrıntılı bir formda bu kütüphanenin halka açık kalmasını isteyecek.” dedi.
Sordet, bugün bu kütüphanede 600 bin yapıtın bulunduğunun altını çizerek, okuyucuların bu yapıtlara kütüphanede ulaşabileceklerini, yapıtları okuyuculara ödünç vermediklerini anlattı.
ABD, İtalya üzere farklı ülkelerde sırf stantlar için az yapıtları ödünç verebildiklerini vurgulayan Sordet, “Burada dünyada bilinen tek nüshasını koruma ettiğimiz kıymetli sayıda son derece ender kitaplar bulunuyor.” diye konuştu.
“Ansiklopedik ve kozmik bir kütüphaneydi”
Sordet, kurulduğu sırada kütüphanede Fransızca, İtalyanca, Farsça, Arapça, Ermenice, İbranice olmak üzere farklı lisanlarda ve bilim kollarında yapıtların bulunduğunu kaydederek, “17. yüzyılda Kardinal Mazarin tarafından bırakılan kütüphane tam olarak ansiklopedik ve kozmik bir kütüphaneydi.” dedi.
Kütüphanenin uzmanlık alanlarının 19. ve 20. yüzyılda daraldığını söyleyen Sordet, “Bugün esasen Orta Çağ’ın sonundan 18. yüzyıla kadar Fransa tarihi ve Avrupa tarihinde uzmanlaşmış bir kütüphane.” sözünü kullandı.
Sordet, insanların Mazarine Kütüphanesi’ni keşfetmek için de ziyaret ettiğine dikkati çekerek, “Mazarine Kütüphanesi ayrıyeten dekoru ve mimarisi için de ünlü. Münasebetiyle tarihi bir yapı olarak da keşfedilebilecek bir alan.” değerlendirmesini paylaştı.
“Fransa’da galeri biçiminde düzenlenen birinci kütüphaneydi”
Kütüphanenin mimari tarafının değerli olduğunun altını çizen Sordet, “Bu kütüphane, 17. yüzyılda kurulduğu vakit Fransa’da galeri halinde düzenlenen birinci kütüphaneydi.” dedi.
Sordet, büyük bir galeri halinde tasarlanmış olan kütüphanenin orta kısmının okuyuculara, galerinin etrafının ise kitapların depolandığı alanlara ayrıldığını lisana getirerek, duvarlardaki görkemli sütunların arka arda sıralandığına dikkati çekti.
Fransa’da Orta Çağ devrinde kitapların kürsüler üzerinde, kütüphanelerin merkezinde bulunduğuna değinen Sordet, Mazarine Kütüphanesi’nin mimarisinin 17. yüzyıl Fransa’sı için büsbütün yeni bir durum olduğunu vurguladı.
Sordet, araştırmacıların Gutenberg Kutsal Kitabı (Gutenberg Bible) nüshalarından birinin birinci kere Mazarine Kütüphanesi’nde 18. yüzyılda bulunduğuna işaret ederek, “Bu nedenle Gutenberg Kutsal Kitabı, 18. ve 19. yüzyıllarda Mazarin Kutsal Kitabı olarak isimlendirildi zira birinci tespit edilen nüsha burada koruma edildi.” bilgisini verdi.
