2019’da açık deniz alanlarında üretimin başlamasından bu yana ülke iktisadı, yaklaşık beş kat büyüdü. ABD’li ExxonMobil liderliğindeki konsorsiyum, günlük üretimi 940 bin varile çıkarmayı hedefliyor. Petrol fiyatlarının 100 dolar civarında kalması halinde yıllık gelirin 33 milyar dolara ulaşabileceği belirtiliyor.
“SAVAŞ BONUSU” VE AVRUPA TALEBİ
Üretimin üçte ikisi Avrupa’ya ihraç edilirken, güç arzını teminat altına almak isteyen Avrupa’nın, piyasa fiyatının üzerinde ödeme yapması, “savaş bonusu” olarak tanımlanıyor. Bu durum ülkenin gelirlerinde yüzde 90’a varan ek artış manasına geliyor.
DEVLET HİSSESİ VE YATIRIMLAR
Şu anda petrol gelirinin sadece yüzde 14,5’i devlete kalırken, yatırımların geri ödenmesiyle bu oranın yüzde 52’ye kadar çıkabileceği belirtiliyor. Birebir vakitte yeni petrol ve doğalgaz projeleri ile üretim kapasitesinin artırılması planlanıyor.
“KAYNAK LANETİ” RİSKİ
Hızlı gelir artışı beraberinde, ekonomik riskleri de getiriyor. Artan güç fiyatları öbür dalları baskılarken, besin ve konut maliyetleri 2021’den bu yana yüzde 75 yükseldi. Uzmanlar, iktisadın petrole çok bağımlı hale gelmesinin “kaynak laneti” riskini artırdığına dikkat çekiyor.
ALTYAPI VE HARCAMA BASKISI
Hükümet yol, köprü, hastane ve okul yatırımlarını artırırken, petrol gelirlerinin büyümesi kamu harcamalarının denetimi konusunda baskı yaratıyor. Hükümran varlık fonunun bu gelirleri dengelemek için kullanılması planlansa da, artan gelirlerin “aşırı harcama” riskini beraberinde getirdiği belirtiliyor.
Odatv.com
